Pilszcz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Pilszcz
Pilszcz
Państwo  Polska
Województwo opolskie
Powiat głubczycki
Gmina Kietrz
Liczba ludności (2007) 755
Strefa numeracyjna 77
Kod pocztowy 48-130
Tablice rejestracyjne OGL
SIMC 0496113
Położenie na mapie gminy Kietrz
Mapa lokalizacyjna gminy Kietrz
Pilszcz
Pilszcz
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Pilszcz
Pilszcz
Położenie na mapie województwa opolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa opolskiego
Pilszcz
Pilszcz
Położenie na mapie powiatu głubczyckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu głubczyckiego
Pilszcz
Pilszcz
Ziemia49°59′50″N 17°55′13″E/49,997222 17,920278

Pilszcz (cz. Pilšť albo Plšť, niem. Piltsch[1]) – wieś w Polsce położona w południowej części województwa opolskiego, w powiecie głubczyckim, w gminie Kietrz.

Powierzchnia[edytuj | edytuj kod]

Pilszcz składa się z dwóch części: wsi i oddalonej o ok. 2 km osady wsi Pilszcz-Osiedle PGR. Jest miejscowością graniczącą od strony wschodniej i południowej z Czechami, a najbliższym miastem, znajdującym się 5 km dalej, jest czeska Opawa. Wioska położona jest w Bramie Morawskiej w dolinie rzeki Ostrej. Liczy ok. 750 mieszkańców w tym ok. 2/3 mieszka we wsi a 1/3 na osiedlu. Większość stanowi ludność napływowa z terenów obecnej Ukrainy przybyła po II wojnie światowej, oraz ich potomkowie.

Większą część powierzchni wsi zajmują użytki rolne, z czego zdecydowaną większość stanowią grunty orne uprawiane przez rolników indywidualnych i Kombinat Rolny Kietrz. Są to gleby lessowe w większości drugiej i trzeciej klasy. Są też grunty pierwszej i czwartej klasy. Głównie uprawiane są rzepak, pszenica i buraki cukrowe.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pilszcz założony został przez Niemców pod nazwą Piltsch (niem. der Pilz – grzyb) z uwagi na występowanie dużej ilości grzybów pomimo braku lasów[potrzebny przypis]. Lata świetności Pilszcza przypadały na okres międzywojenny. Wioskę zniszczyła pod koniec II wojny światowej Armia Czerwona[potrzebny przypis]. Pilszcz zamieszkiwała ludność czeska, tzw. Morawcy. Na mocy traktatu jałtańskiego niemieckojęzyczni mieszkańcy Pilszcza zostali wysiedleni do Niemiec, a na ich miejsce zostali przesiedleni Polacy z Kresów Wschodnich; część rodzin zweryfikowano i nadano polskie obywatelstwo.

W 1884 roku w okolicy odkryto tzw. skarb z Pilszcza. Skarb pochodził z epoki brązu i zawierał zabytki wykonane z brązu: siekierki, naszyjniki, bransolety[2], eksponowany jest we wrocławskim Muzeum Archeologicznym[3].

W latach 1945–1954 siedziba gminy Pilszcz.

W latach 1945–1991 stacjonowała tu strażnica Wojsk Ochrony Pogranicza. Z 16.05.1991 roku strażnica została przejęta przez Straż Graniczną i funkcjonowała do 24.08.2005 roku, kiedy to została rozformowania[4].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

kościół pw. Wniebowzięcia NMP

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[5]:

  • zespół urbanistyczny, z k. XVIII w.
  • kościół pątniczy par. pw. Wniebowzięcia NMP, z 1593 r. - XVI wieku, 1777 r., stanowiący obecnie sanktuarium Matki Boskiej Pilszczańskiej

inne zabytki:

  • aleja lipowa
  • zagrody frankońskie wraz z zachowanym spichlerzem, parnikiem i piekarnikiem
  • stacja kolejowa.

Przejścia graniczne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. Nr 142, poz. 262)
  2. Teresa Węgrzynowicz, Jacek Miśkiewicz, Wędrówki po wykopaliskach. Wiedza Powszechna, Warszawa 1972.
  3. Strona Muzeum Śląska Opolskiego [1]
  4. Zarządzenie nr 0-47 z dnia 18.08.2005 roku Komendanta Głównego Straży Granicznej
  5. Rejestr zabytków nieruchomych woj. opolskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 28. [dostęp 30.11.2012].