Plac Świętej Katarzyny w Toruniu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
plac Św. Katarzyny
Stare Miasto
Ilustracja
Plac widziany od strony wschodniej
Państwo  Polska
Województwo  kujawsko-pomorskie
Miejscowość Toruń
Położenie na mapie Torunia
Mapa konturowa Torunia, w centrum znajduje się punkt z opisem „plac Św. Katarzyny”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „plac Św. Katarzyny”
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego
Mapa konturowa województwa kujawsko-pomorskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „plac Św. Katarzyny”
Ziemia53°00′47,1″N 18°36′48,7″E/53,013092 18,613522

Plac Świętej Katarzyny w Toruniu – plac położony w centrum Torunia.

Lokalizacja[edytuj | edytuj kod]

Plac znajduje się w centrum miasta, na Przedmieściu św. Katarzyny, w bliskim sąsiedztwie Zespołu Staromiejskiego. Jego głównym akcentem architektonicznym jest kościół św. Katarzyny. Ma kształt zbliżony do prostokąta, z którego naroży wybiegają ulice Gregorkiewicza, Dobrzyńska, Piastowska, Warszawska, Wola Zamkowa, Św. Katarzyny, Szumana i Dąbrowskiego, a z pierzei południowej ul. Szpitalna.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pocztówka z ok. 1914 roku, przedstawiająca pl. św. Katarzyny

Plac został wytyczony w ramach poszerzenia terenu miasta, planowanego od lat 70. XIX w. W związku z tym zlikwidowano częściowo północno-wschodnią kurtynę obwarowań bastionowych i do terenu miasta włączono dawne Przedmieście Św. Katarzyny, nazwane wówczas Wilhelmstadtem. Pierwotnie, według projektów z 1878 roku i 1880 roku, plac miał być dużo mniejszy, ponieważ między nim a Nowy Miastem chciało wydzielić dodatkowe bloki zabudowy[1]. W obecnym kształcie został wytyczony po 1884 roku na terenie zajmowanym dawniej przez kurtynę między bastionami Kawaler Większy i Św. Katarzyny. Jego południowa pierzeja jest jednocześnie granicą Nowego Miasta i przebiega w przybliżeniu wzdłuż dawnej wewnętrznej linii murów obronnych. Na przełomie XIX i XX w. nadano mu nazwę placu Wilhelma (Wilhelmsplatz). W latach 1894-1897 w centrum placu stanął kościół ewangelicki dla gminy wojskowej, obecnie kościół św. Katarzyny. W jego wschodniej części założono skwer, natomiast sam plac był wykorzystywany na uroczystości wojskowe. W latach 1899-1901 w jego zachodniej pierzei została zbudowana szkoła dla chłopców, natomiast cała pierzeja północna, jak również sąsiadujące z nią bloki zabudowy zostały wykorzystane pod zabudowę wojskową - dwa duże kompleksy koszarowe oraz szpital wojskowy.

W okresie międzywojennym plac nadal pełnił dużą rolę jako miejsce uroczystych obchodów świąt wojskowych. W jego północnej części, na terenie wojskowym, postawiono pomnik Józefa Piłsudskiego, na skwerze przed kościołem - pomnik Matki Boskiej wykonany przez Ignacego Zelka, a w północnej ścianie kościoła św. Katarzyny zamontowano ołtarz polowy. W czasie okupacji niemieckiej zniszczono oba pomniki, pomnik Matki Boskiej zrekonstruowano w ostatnich latach.

Po 1945 roku północną część placu przeznaczono na parking samochodowy oraz stację benzynową, co miało uniemożliwić organizację uroczystości kościelnych dla wojska. W 2010 roku w tym miejscu wybudowano parking podziemny[2].

Zabudowa[edytuj | edytuj kod]

Pomniki[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Joanna Kucharzewska, Architektura i urbanistyka Torunia w latach 1871-1920, Warszawa 2004
  2. Krzysztof Lietz. Obiecują, że zdążą. „Nowości”, 2010-04-17. , Teraz Toruń, 11 lutego 2010, ISSN 1896-821X.
  3. Wykaz zabytków nieruchomych województwa kujawsko-pomorskiego wpisanych do rejestru zabytków - stan na 31 grudnia 2010 r.
  4. Polskie Radio PiK, www.radiopik.pl [dostęp 2017-11-26].
  5. Witamy na stronie głównej Centrum Kształcenia Ustawicznego w Toruniu, www.cku.torun.pl [dostęp 2017-11-26] (pol.).
  6. Zespół Szkół Nr 10 w Toruniu im. prof. Stefana Banacha (pol.). [dostęp 2011-01-31].
  7. Matka Boska stanęła na cokole w Toruniu - nowosci.com.pl, www.nowosci.com.pl [dostęp 2017-12-02] (pol.).
  8. Pomnik Królowej Korony Polskiej - Atrakcje Torunia. Przewodnik po Toruniu, www.turystyka.torun.pl [dostęp 2017-12-02] (pol.).

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]