Plaga szarańczy w latach 2019–2020

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Plaga szarańczy w latach 2019–2020
Państwo  Somalia,
 Kenia,
 Etiopia,
 Iran,
 Pakistan,
 Indie,
 Dżibuti,
 Erytrea,
 Sudan Południowy,
 Jemen,
 Arabia Saudyjska,
 Oman,
 Uganda,
 Sudan,
 Irak,
 Afganistan,
 Tanzania,
 Demokratyczna Republika Konga
Miejsce Afryka Wschodnia, Bliski Wschód, Azja Południowo–Zachodnia
Rodzaj zdarzenia plaga szarańczy
Data od czerwca 2019
brak współrzędnych

Plaga szarańczy w latach 2019–2020klęska żywiołowa związana z nalotem szarańczy pustynnej (Schistocerca gregaria) na terytoria Afryki Wschodniej, Bliskiego Wschodu i Azji Południowo–Zachodniej, która zasięgiem objęła 23 kraje[1].

Szarańcza prawdopodobnie pojawiła się w 2018 roku na pustyni Ar-Rab al-Chali. Stamtąd roje migrowały do Jemenu, a trwająca wojna domowa zablokowała zdolność kraju do monitorowania i zwalczania owadów. Z Jemenu w 2019 roku roje szarańczy udały się na północ do Iranu, a także na południe do Afryki[2].

Afryka Wschodnia[edytuj | edytuj kod]

Szarańcza przybyła do tego regionu latem 2019 roku przez Morze Czerwone, z sąsiadującego Półwyspu Arabskiego. Pod koniec czerwca 2019 roku pierwsze roje szarańczy dotarły do Somalii i Etiopii[3]. W październiku Afryka Wschodnia doświadczyła niezwykle intensywnych jesiennych deszczy, co według ekspertów przyczyniło się do rozmnożenia populacji szarańczy[4].

Pod koniec grudnia pierwsze roje zaczęły przybywać do Kenii, szybko przemieszczając się po północnych i środkowych obszarach kraju[4]. W styczniu kraj ten przeżywał najgorszy nalot od 70 lat, a służba FAO monitorująca szarańczę zidentyfikowała jeden rój o długości do 60 km i szerokości 40 km[5]. Dżibuti i Erytrea również zaczęły doświadczać inwazji szarańczy, a 9 lutego roje owadów zaczęły pojawiać się w północno-wschodniej Ugandzie i północnej Tanzanii[4].

W Etiopii, Sudanie i Kenii najbardziej ucierpieli pasterze. Wielu z nich, z powodu niedoboru pasz musiało pozbyć się zwierząt gospodarskich. Niepewność ekonomiczna wśród pasterzy niesie ze sobą ryzyko wystąpienia konfliktów etnicznych o dostęp do pastwisk[6].

Chociaż w XX wieku, w tym regionie wielokrotnie występowały plagi szarańczy, skala tego wybuchu była największa od 25 lat w Etiopii i Somalii, oraz od 70 lat w Kenii. Do końca marca 2020 roku ogromne roje szarańczy przedostały się aż do 10 krajów w Afryce[7]. Rozmiar tej plagi można porównać z chmarami, które uderzyły w kontynent 75 lat temu. Począwszy od roku 1948 szarańcza pustoszyła Afrykę aż do roku 1963[8].

Według ekspertów za przyczynę takiego stanu rzeczy ma odpowiadać dipol na Oceanie Indyjskim[5]. Cieplejsze morza oznaczają więcej cyklonów, które zapewniają warunki niezbędne do wzrostu roślin, tworząc idealne miejsce lęgowe dla szarańczy. W 2019 roku w Róg Afryki uderzyło osiem cyklonów, co stanowi największą liczbę od roku 1976[5].

FAO ostrzega, że sytuacja związana z szarańczą we wschodniej Afryce może zagrażać bezpieczeństwu żywnościowemu milionów ludzi, a utrzymujące się roje stanowią bezprecedensowe zagrożenie, gdyż zbiegają się z początkiem długich deszczy w marcu i głównym sezonem upraw trwającym do maja[9]. Szacuje się przy tym, że koszt działań pomocowych, które miałyby ograniczyć rozprzestrzenianie się problemu w Afryce Wschodniej wyniesie ponad 153 miliony dolarów. Dotychczasowe informacje zakładają otrzymanie przez organizację środków w wysokości 131 milionów dolarów[10][11].

21 maja Bank Światowy na walkę z chmarami szarańczy zatwierdził kwotę 500 milionów dolarów. Cztery z najbardziej dotkniętych krajów – Dżibuti, Etiopia, Kenia i Uganda – od razu mają otrzymać 160 milionów dolarów[12]. Straty poniesione do maja 2020 roku oszacowano na 9 miliardów dolarów. Istnieje zagrożenie, że plaga przeniesie się do Afryki Zachodniej, a poziom zagrożenia uzależniony jest w dużym stopniu od pogody, a zwłaszcza opadów i wiatrów[13].

Zapobieganie[edytuj | edytuj kod]

W wykrywaniu rojów szarańczy użyto modelu superkomputera, finansowanego z 35 mln funtów brytyjskiej pomocy, w ramach programu informacji o pogodzie i klimacie dla Afryki. Superkomputer na podstawie danych takich jak prędkość i kierunek wiatru, temperatura i wilgotność z powodzeniem prognozuje ruch szarańczy. Na podstawie danych dotyczących wilgotności gleby i pokrywy roślinnej, przewiduje się gdzie znajdują się złożone jaja, aby rządy afrykańskie mogły w odpowiednie miejsca kierować działania opryskowe[14]. Rozpylanie pestycydów następuje przy użyciu małych samolotów, jak i operacji naziemnych[15].

Niektóre roje pochodzą z obszarów, w których zwalczanie jest znacznie trudniejsze. Obszary w Somalii są trudno dostępne, gdyż kontroluje je terrorystyczna bojówka Al-Shabaab. Nowe zagrożenie wiąże się z wylęgiem szarańczy z jaj. Jest jednak nadzieja, że środki chemiczne powstrzymają wykluwanie się nowych owadów[16]. Walkę z plagą ograniczają restrykcje związane z jednoczesnym występowaniem pandemii koronawirusa, czego skutkiem są opóźnienia w dostawie pestycydów[8][17].

Do 22 kwietnia w całym regionie ponad 240 tys. hektarów zostało potraktowanych chemicznymi pestycydami lub biopestycydami, a 740 osób zostało przeszkolonych do prowadzenia naziemnej kontroli szarańczy[11].

Azja[edytuj | edytuj kod]

W Azji plaga szarańczy uznawana jest za najgorszą od dziesięcioleci. Uważa się, iż zagraża bezpieczeństwu żywnościowemu wielu ludzi[18].

Iran[edytuj | edytuj kod]

Szarańcza pustynna w Iranie zaatakowała na południu kraju ponad 200 tys. hektarów sadów i pól uprawnych w 7 z 31 irańskich prowincji[19]. Pod koniec lutego, po wyjątkowo wczesnych sezonowych deszczach pojawiły się kolejne roje[20]. Walkę z szarańczą wspierało wojsko, w tym poprzez dostarczenie pojazdów terenowych do użytku w trudno dostępnych obszarach[19]. W Iranie gęstość szarańczy była tak wysoka, że po rozpyleniu pestycydów utworzyła się warstwa z ciał martwych osobników o grubości 10–15 centymetrów. Problem szarańczy w Iranie zbiega się z dwoma innymi poważnymi problemami gospodarczymi, tj. powodziami na północy kraju, oraz pandemią koronawirusa[20].

Pakistan[edytuj | edytuj kod]

Pierwsze roje przybyły do Pakistanu z Iranu w czerwcu 2019 roku[21]. Kraj okazał się nieprzygotowany na inwazję szarańczy. W lutym władze ogłosiły stan wyjątkowy z powodu ataków szarańczy we wschodniej części kraju. Szkodniki niszczyły m.in. uprawy bawełny, pszenicy i kukurydzy[22]. Uznaje się, że jest to największa plaga tym kraju od ćwierćwiecza[23].

Indie[edytuj | edytuj kod]

Szarańcza pustynna zazwyczaj atakuje zachodnią część Indii i niektóre części stanu Gudźarat od czerwca do listopada. Jednak w tym roku szarańcza pojawiła się już w kwietniu i jest jedną z największych na przestrzeni ostatnich 30 lat. Rozwojowi szarańczy sprzyjają ulewne deszcze i cyklony na Oceanie Indyjskim[22].

Szarańcza do końca maja zniszczyła w Indiach około 50 tys. hektarów upraw. Tym samym przyczynił się do największych niedoborów żywności w Indiach od 1993 roku. Do oprysków wysłano traktory oraz drony. Najgorzej sytuacja wyglądała w stanach Radżastanu i Madhya Pradesh, gdzie rozwinęło się od ośmiu do dziesięciu rojów, z których każdy miał około kilometra kwadratowego. Szarańcza dotarła także do stanów Maharasztra i Uttar Pradesh[22].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. World Bank approves record $500 million to battle locust swarms, „Reuters”, 21 maja 2020 [dostęp 2020-06-10] (ang.).
  2. How East Africa is fighting locusts amid coronavirus, Deutsche Welle [dostęp 2020-06-08] (ang.).
  3. Plaga szarańczy w Afryce. Część II - skutki, nauka.uj.edu.pl [dostęp 2020-04-16].
  4. a b c A plague of locusts has descended on East Africa. Climate change may be to blame., Science, 14 lutego 2020 [dostęp 2020-04-15] (ang.).
  5. a b c Q&A: Are the 2019-20 locust swarms linked to climate change?, Carbon Brief, 10 marca 2020 [dostęp 2020-04-15] (ang.).
  6. Georgina Smith, Reuben Kayama, Kenya's pastoralists face hunger and conflict as locust plague continues, „The Guardian”, 15 maja 2020, ISSN 0261-3077 [dostęp 2020-06-08] (ang.).
  7. Hanneke Weitering 01 April 2020, Locust swarms are invading Africa. Here's how NASA satellites can help stop them., Space.com [dostęp 2020-04-15] (ang.).
  8. a b Matt Simon, There's another plague. This one is of huge locust swarms in Africa., Mother Jones [dostęp 2020-04-26] (ang.).
  9. Desert Locust situation update 14 April 2020, www.fao.org [dostęp 2020-04-15].
  10. Desert locust upsurge - Global Response Plan (January–December 2020), www.fao.org [dostęp 2020-06-09] (ang.).
  11. a b Jackie Pucci, East Africa: Despite Lockdowns, FAO Prioritizes Desert Locust Containment, AgriBusiness Global, 22 kwietnia 2020 [dostęp 2020-04-27] (ang.).
  12. World Bank approves record $500 million to battle locust swarms, „Reuters”, 21 maja 2020 [dostęp 2020-06-08] (ang.).
  13. Famine risk for millions in second locust wave, phys.org [dostęp 2020-06-09] (ang.).
  14. Karen McVeigh, Scientists turn to tech to prevent second wave of locusts in east Africa, „The Guardian”, 4 marca 2020, ISSN 0261-3077 [dostęp 2020-04-26] (ang.).
  15. How crews are using planes to combat huge locust outbreak in East Africa, New York Post, 3 lutego 2020 [dostęp 2020-04-26] (ang.).
  16. Afryka: Plaga szarańczy zwalczana jest pestycydami - Z innej skrzynki, www.sadyogrody.pl [dostęp 2020-04-26] (pol.).
  17. Famine risk for millions in second locust wave, phys.org [dostęp 2020-06-09] (ang.).
  18. Locust attack threatens food security in South Asia, www.chinadialogue.net [dostęp 2020-06-10] (ang.).
  19. a b Iran may use military against locusts threatening crops, „Reuters”, 15 maja 2020 [dostęp 2020-06-09] (ang.).
  20. a b Locusts complete triad of threats facing Iran, The New Humanitarian, 6 maja 2020 [dostęp 2020-06-09] (ang.).
  21. Pakistan declares national emergency over locust swarms, Deutsche Welle (www.dw.com) [dostęp 2020-06-10] (ang.).
  22. a b c India faces its worst locust swarm in nearly 30 years, Deutsche Welle [dostęp 2020-06-08] (ang.).
  23. Pakistan braces for locust invasion amid coronavirus pandemic, The National [dostęp 2020-06-09] (ang.).