Potyczka w Maczkach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Potyczka w Maczkach
powstanie styczniowe
Czas 5 lutego 1863
Miejsce Maczki
Terytorium Królestwo Kongresowe
Wynik zwycięstwo Polaków
Strony konfliktu
powstańcy styczniowi Imperium Rosyjskie
Dowódcy
Korag kpt. Tajnowski
Siły
7 powstańców
Straty
7 wziętych do niewoli
brak współrzędnych
Powstanie styczniowe

1863 r.: Ciołków (22 I)Szydłowiec (23 I)Lubartów (23 I) - Kurów (24 I) - Michałowice (1?2 II)Mokobody (3 II)Wąchock (I) (3 II)Węgrów (3 II)Rawa (4 II) - Szyce (I) (4 II) - Maczki (5 II)Sosnowiec (6-7 II)Siemiatycze (6-7 II)Słupcza (8 II)Święty Krzyż (12 II) - Iwanowice (12−13 II)Miechów (17 II)Staszów (17 II)Krzywosądz (19 II) - Żarnowiec (20 II)Nowa Wieś (I) (21 II)Dobra (24 II)Małogoszcz (I) (24 II) - Panki (26 II)Mrzygłód (1 III) - Dobrosłowo (2 III) - Mieczownica (2 III)Pieskowa Skała (4 III)Skała (5 III) - Szczepanowice (13 III)Chroberz (17 III)Grochowiska (18 III) - Potok (20 III)Igołomia (I) (21 III)Krasnobród (24 III) - Radoszewice i Kiełczygłów (27 III) - Białaszewo (31 III)Praszka (11 IV)Buda Zaborowska (14 IV)Borowe Młyny (16 IV) - Jastrzębna (19 IV)Ginietyny (21 IV)Golczowice (22 IV)Wąsosz (23 IV)Jaworznik (24 IV) - Józefów (24 IV)Nowa Wieś (II) (26 IV) - Brdów (29 IV)Pyzdry (29 IV)Kobylanka (1-6 V) - Igołomia (II) (1-6 V)Pobiednik Mały (4 V) - Podlesie (4 V)Stok (4-5 V)Krzykawka (5 V) - Pińczów (5 V) - Szyce (II) (7 V)Birże (7-9 V)Ignacewo (I) (8 V)Huta Krzeszowska (11 V) - Kietlanka (13 V) - Miropol (16-17 V)Horki (17-25 V) - Kadysz (21 V)Łososin (24 V) - Soolew (24 V)Koniecpol (25 V)Salicha (26 V)Chruślina (I) (30 V)Nagoszewo (2-3 VI)Miłowidy (3 VI)Ignacewo (II) (8 VI)Lututów (15 VI)Góry (18 VI)Komorów (20 VI) - Gruszki (28 VI) - Słomniki (3 VII) - Piotrkowice (4 VII)Janów (6 VII) - Złoty Potok (8?9 VII)Świerże (9 VII)Ossa (10 VII) - Kostangalia (15 VII)Rudniki (27 VII) - Kozi Rynek (29 VII) - Częstoborowice (27 VII)Chruślina (II) (4 VIII)Depułtycze (5 VIII)Żyrzyn (8 VIII) - Imbramowice i Glanów (15 VIII)Złoczew (20 VIII)Fajsławice (24 VIII) - Żelazna (25 VIII)Sędziejowice (26 VIII)Kruszyna (29 VIII)Biłgoraj (2 IX)Panasówka (3 IX) - Strzelcowizna (3 IX)Batorz (6 IX)Małogoszcz (II) (16IX)Czarnca (24 IX) - Nowy Staw (25 IX) - Skieblewo (25 IX)Mełchów (30 IX)Wiewiec (6 X) - Stawy (9 X)Rybnica (20 X) - Jurkowce (21 X)Łążek (22 X) - Świdno (29 X)Strojnów (4 XI) - Rossosz (17 XI)Opatów (I) (25 XI)Brody (2 XII)Sprowa (4 XII)Mierzwin (5 XII)Huta Szczeceńska (9 XII) - Motkowice (12 XII)Janik (16 XII) - Kock (25 XII)
1864 r.: Iłża (17 I) - Lipa (15 II)Opatów (II) (21 II)Wąchock (II) (15 III) - Belbin (28 IV) - Żeleźnica (30 IV)

Potyczka w Maczkach – potyczka powstania styczniowego stoczona 5 lutego 1863 roku przy stacji kolejowej w Maczkach. Walka toczyła się między oddziałkiem powstańczym, a oddziałem rosyjskiej straży granicznej. Starcie zakończyło się zwycięstwem powstańców.

Od końca stycznia 1863 roku w Ojcowie organizowano oddział powstańczy pod dowództwem Apolinarego Kurowskiego. Pierwszymi działaniami powstańców było przeprowadzenie kilku wypadów na nadgraniczne komory celne w Michałowicach i Szycach. Pozytywnym skutkiem tych działań było zdobycie na Rosjanach kilkudziesięciu karabinów i kilkunastu koni kawaleryjskich z rzędami. Zdobycze te pozwoliły uzbroić powstańców. Wyprawy te pokazały też, że rosyjska straż graniczna jest zdemoralizowana i szybko się poddaje. Sukcesy te skłoniły Kurowskiego do przeprowadzenia odważniejszych działań na większą skalę. Rankiem 5 lutego 1863 r Kurowski wyruszył z Ojcowa w kierunku zachodnim, aby oczyścić granicę z Rosjan. Oddział liczył 50 strzelców (uzbrojonych w zdobyczne rosyjskie karabiny) pod dowództwem Edwarda Staweckiego, 50 kosynierów Teodora Cieszkowskiego i 50 kawalerzystów Ludwika Miętty. W obozie zostało kilkuset gorzej uzbrojonych ludzi. Celem wyprawy była stacja kolejowa Maczki, bo doszły do Kurowskiego informacje, że koncentruje się tam rosyjska straż graniczna. Po drodze w Przegoni dołączyło do oddziału kolejnych 100 ludzi, których poprzednio wyprawiono w stronę Olkusza i Bolesławia dla rekwirowania prowiantów i zbierania ochotników. Oddział powstańczy zatrzymał się po drodze w Olkuszu i tutaj spędził noc. Było to pierwsze miasto powiatowe w województwie krakowskim zajęte przez powstańców. Kurowski postanowił wykorzystać to politycznie, chcąc zorganizować tutaj administrację narodową. Działania te zajęły trochę czasu, co opóźniło powstańczy pochód, tak że oddział wyruszył w dalszą drogę dopiero 6 lutego koło południa.

W tym czasie doniesiono jednak majorowi dowodzącemu w Maczkach o zbliżaniu oddziału powstańczego. Oficer ten postanowił nie czekać tutaj na Polaków i jeszcze 5 lutego wycofał się ze swoimi 309 ludźmi przez Niwkę do Modrzejowa. Na stacji kolejowej w Maczkach pozostał tylko kapitan żandarmerii Tajnowski z 6 szeregowcami. Ludność Maczek i urzędnicy kolejowi nie mogli się już doczekać przybycia powstańców. Postanowiono działać. 5 lutego 1863 r napadnięto na Rosjan i rozbrojono ich. Praktykant w służbie ruchu Korag objął prowizoryczne dowództwo stacji. Jeńców rosyjskich odesłano następnego dnia do Szczakowa. 6 lutego około godziny 18 przybył wreszcie Kurowski, witany przez ludność miejscową. W Maczkach usunięto aparat telegraficzny, a także zabrano z kasy komory celnej 34270 rubli. Zajęto pociąg towarowy na który wsadzono oddział powstańczy i o godzinie 23 wyruszono nim do Sosnowca. Tam doszło do zwycięskiej bitwy.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

http://powstanie1863.zsi.kielce.pl/index.php?id=l33