Rozejm

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Konrad Zollner von Rotenstein, wielki mistrz zakonu krzyżackiego, zaręcza dotrzymanie zawieszenia broni na czas rokowań mających się odbyć na wyspie na rzece Dubissa z Jagiełłą, "wielkim królem litewskim" (dokument z 1385 roku).

Rozejm (zawieszenie broni, w staropolszczyźnie armistycjum od łac. arma – broń i stitium – zaprzestanie, ang. i fr. armistice, niem. Waffenstillstand, ros. перемирие) – pojęcie z zakresu prawa międzynarodowego, oznaczające czasowe lub bezterminowe wstrzymanie działań wojennych pomiędzy stronami walczącymi na wszystkich bądź niektórych frontach. Najczęściej wiąże się z zaprzestaniem wrogich działań do czasu zawarcia traktatu pokojowego (jak rozejm andruszowski, rozejm w Compiègne (1918) czy rozejm w Rydze 1920), lecz stan rozejmu pomiędzy Koreą Północną i Południową trwa od 1953 do dzisiaj.

Formalnie po zawarciu rozejmu strony, które go zawarły, nadal pozostają w stanie wojny. W razie zerwania rokowań walka może zostać wznowiona.

Warunki zawierania rozejmu normuje haski regulamin wojny z 1907 (rozdział 5, art. 36 - 41) a w szczegółach konkretna umowa[1].

Konwencja genewska o jeńcach z 1929 w art. 75 przewiduje, że zawierając rozejm, strony powinny umieścić w umowie porozumienie o repatriacji jeńców, a przynajmniej rozpocząć rozmowy w tej sprawie. W każdym razie repatriacja ta powinna nastąpić w jak najkrótszym czasie po zawarciu pokoju[2].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Np. rozejm zawarty 12 października 1920 w Rydze nakazywał zaprzestać wszelkich działań wojennych na lądzie, wodzie i powietrzu począwszy od 18 października. Wstrzymanie walk następowało na 21 dni, każda strona mogła wypowiedzieć go z 48 godzinnym wyprzedzeniem. O ile przed upływem terminu żadna ze stron nie skorzystała z możliwości wypowiedzenia, rozejm przedłużał się automatycznie aż do ratyfikacji definitywnego traktatu pokojowego, jednak każda strona mogła wypowiedzieć rozejm z 14 dniowym wyprzedzeniem. Rozejm traciłby moc również, jeśli w terminie, przewidzianym w nim dla wymiany dokumentów ratyfikacyjnych (co nastąpiło 2 listopada 1920), czynności te z jakichkolwiek powodów nie byłyby dokonane. Wznowienie działań wojennych nie mogło jednak nastąpić wcześniej, niż w 48 godzin po upływie terminu naznaczonego dla wymiany dokumentów ratyfikacyjnych.
  2. Obecnie obowiązująca Konwencja z 1949 w art. 118 nakazuje zwolnienie i repatriację jeńców bezzwłocznie po zakończeniu działań zbrojnych.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]