Skały gabrowe

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Podwójny trójkat QAPF z zaznaczonym polem odpowiadającym gabrom.

Gabroidy, skały gabrowe – grupa zasadowych skał głębinowych zbliżonych wyglądem lub składem mineralnym do gabra, jak też będących jego odmianami. Szczególną cechą jest zawartość plagioklazów i piroksenów.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Skład mineralny[edytuj | edytuj kod]

Składają się głównie z plagioklazów (labrador-bytownit), piroksenów, oliwinów, amfiboli, skaleniowców, biotytu, oraz podrzędnie kwarcu.

Cechy zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Mają barwę szarą, ciemno szarą, ciemnoszarozieloną, lub brunatnozieloną. Mogą mieć widoczne warstwowanie spowodowane dyferencjacją magmygabro stratyfikowane z kompleksów ofiolitowych.

Budowa wewnętrzna[edytuj | edytuj kod]

Struktura jawnokrystaliczna, przeważnie średnio albo gruboziarnista. Teksturę mają bezładną, masywną, rzadziej kierunkową (stratyfikowaną).

Przykłady skał zaliczanych do gabroidów[edytuj | edytuj kod]

Rola w kompleksach ofiolitowych[edytuj | edytuj kod]

Zespoły gabroidowe współwystępują wraz z kumulatami mineralnmi, zawierają w partiach spągowych kumulatowe ultramafity związane z piroksenitami i perydotytami tzw. kumulaty maficzne i ultramaficzne.

Klasyfikacja[edytuj | edytuj kod]

Przejście ze skał ultramaficznych do gabrowych następuje przez dołączenie do składu mineralnego plagioklazów w ilości większej niż 10%.

Oznaczenia stosowane w diagramach klasyfikacyjnych: Ol – oliwiny, Cpx/Opx – klino i ortopirokseny, P – plagioklazy

Klasyfikacja skał ultramaficznych (A) i gabrowych (B, C, D)

Trójkąt A[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: skały ultramaficzne.

Ta część diagramu OlOpxCpx opisuje skały ultramaficzne. Dzieli je on na dwie grupy – część górna nad granicą 40% to perydotyty, natomiast poniżej wyznacza się grupę piroksenitów.

Trójkąt B[edytuj | edytuj kod]

Trójkat o narożach POlCpx


Trójkat C[edytuj | edytuj kod]

Trójkat o narożach POpxOl


Trójkąt D[edytuj | edytuj kod]

Trójkat o narożach PCpxOpx

Skały nr 13, 15, 17, 18, 20, 22, 23 ,25 są zaliczane także do skał ultramaficznych.

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Są skałami pospolitymi, rozpowszechnionymi w wielu rejonach Ziemi. W Polsce występują na Dolnym Śląsku, oraz w krystalicznym podłożu Suwalszczyzny oraz Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Literatura uzupełniająca[edytuj | edytuj kod]

  • Majerowicz A., Wierzchołowski B. – Petrologia skał magmowych, Wydawnictwa Geologiczne, Warszawa 1990 r.
  • Ryka W., Maliszewska A. – Słownik Petrograficzny, Wyd. Geol., Warszawa, 1991 (wyd. II popr. i uzup.)
  • Bolweski A., Parachoniak W. – Petrografia, Wyd. Geol, Warszawa