Stanisław Adamski (oficer)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy majora geografa Wojska Polskiego. Zobacz też: Stanisław Adamski (ujednoznacznienie).
Stanisław Adamski
Ilustracja
major geograf major geograf
Data i miejsce urodzenia 2 maja 1897
Warszawa, Królestwo Polskie
Data i miejsce śmierci kwiecień 1940
Katyń, RFSRR, ZSRR
Przebieg służby
Lata służby 1915–1940
Siły zbrojne Orzełek legionowy.svg Legiony Polskie,
Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie
Jednostki I Brygada Legionów Polskich,
22 Pułk Piechoty,
34 Pułk Piechoty
Główne wojny i bitwy I wojna światowa,
wojna polsko-bolszewicka,
II wojna światowa
Odznaczenia
Krzyż Niepodległości Krzyż Walecznych (1920-1941) Złoty Krzyż Zasługi Srebrny Krzyż Zasługi

Stanisław Adamski (ur. 2 maja 1897 w Warszawie, zm. w kwietniu 1940 w Katyniu) – polski legionista, działacz Polskiej Organizacji Wojskowej, major geograf Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej[1].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Syn Antoniego i Barbary z Dylikowskich. Wstąpił do I Brygady Legionów Polskich i w jej szeregach walczył w I wojnie światowej. Następnie – już jako żołnierz Wojska Polskiego w składzie 22 pułku piechoty (a później 34 pułku piechoty) – brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej. Absolwent Oficerskiej Szkoły Topografów (1921). W latach 1921–1939 pełnił służbę w Wojskowym Instytucie Geograficznym w Warszawie między innymi na stanowisku jako kierownika grupy kreślarskiej[1]. 19 marca 1928 roku został mianowany kapitanem ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1928 roku i 4. lokatą w korpusie oficerów geografów[2]. Na stopień majora został mianowany ze starszeństwem z dniem 19 marca 1937 roku i 5. lokatą w korpusie oficerów geografów[3].

Po agresji ZSRR na Polskę wzięty do niewoli sowieckiej 17 września 1939 roku w Hoszczy. 26 października 1939 roku był przetrzymywany w obozie jenieckim w Putywlu, po czym w listopadzie został przewieziony do obozu w Kozielsku. Ostatnia wiadomość od Adamskiego dotarła do krewnych z listopada 1939 z obozu w Kozielsku. Między 7 a 9 kwietnia 1940 przekazany do dyspozycji naczelnika smoleńskiego obwodu NKWD – lista wywózkowa 015/2 z 05.04.1940[4]. Według źródeł rosyjskich został rozstrzelany przez NKWD w Katyniu między 9 a 11 kwietnia 1940 roku[5]. Nie został zidentyfikowany podczas ekshumacji prowadzonej przez Niemców w 1943. Krewni do 1946 poszukiwali informacji przez Biuro Informacji i Badań Polskiego Czerwonego Krzyża w Warszawie.

Ordery i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Ożenił się z Wandą Srzednicką. Mieli troje dzieci: córki Halinę (ur. 19 sierpnia 1920[7]) i Marię oraz syna Andrzeja[1]. Żona zmarła w 1982 roku i została pochowana w grobowcu rodziny Srzednickich herbu Pomian na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 28., rząd 6., miejsca 11. i 12.). Córka Halina, po mężu Iwińska, zmarła 17 października 1998 roku (pochowana tamże). W grobowcu rodziny Srzednickich znajduje się symboliczny nagrobek Stanisława Adamskiego z inskrypcją: „Stanisław Adamski. Legionista. Major. Geograf. Zamordowany w Katyniu”[7].

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

  • 5 października 2007 roku minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie do stopnia podpułkownika. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 roku, w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
  • Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari (nr 14384) – zbiorowe, pośmiertne odznaczenie żołnierzy polskich zamordowanych w Katyniu i innych nieznanych miejscach kaźni nadane przez Prezydenta RP na Uchodźstwie profesora Stanisława Ostrowskiego (11 listopada 1976)
  • Krzyż Kampanii Wrześniowej – zbiorowe, pośmiertne odznaczenie pamiątkowe wszystkich ofiar zbrodni katyńskiej (1 stycznia 1986)
  • Dąb Pamięci” przy ul. Gminnej 6 obok siedziby Urzędu Gminy w Czosnowie (certyfikat nr 000328/000290/WE/2008) – posadzony w 2008 roku przez Stowarzyszenie Pamięci „Niepodległej Rzeczpospolitej Kampinoskiej” przy parafii Niepokalanego Serca NMP w Wierszach w ramach programu „Katyń... ocalić od zapomnienia” Stowarzyszenia „Parafiada” im. św. Józefa Kalasancjusza[8].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Snitko-Rzeszut (red.) 2000 ↓, s. 3 (PDF – 83).
  2. Rocznik Oficerski, Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1932, s. 348, 832.
  3. Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 327, 496.
  4. УБИТЫ В КАТЫНИ, Moskwa 2015, s. 139.
  5. Рогинский (przew. kol. red.), Еремина (red.) 2015 ↓, s. 139 (PDF – 73).
  6. M.P. z 1931 r. nr 64, poz. 100.
  7. a b Cmentarz Stare Powązki: KAROL POMIAN SRZEDNICKI, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [online] [dostęp 2016-06-27].
  8. [bez autora]: ADAMSKI Stanisław, podpułkownik, syn Antoniego. W: Strona programu „Katyń... ocalić od zapomnienia”. katyn-pamietam.pl > Bohaterowie > ADAMSKI Stanisław [on-line]. Stowarzyszenie „Parafiada” im. św. Józefa Kalasancjusza, 2009. [dostęp 2016-06-27].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]