Stanisław Grodzicki (1905-1946)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Stanisław Grodzicki
podpułkownik pilot-obserwator podpułkownik pilot-obserwator
Data i miejsce urodzenia 1 marca 1905
Ostrołęka
Data i miejsce śmierci 13 lutego 1946
Surrey Hills k. Orpington, Anglia
Przebieg służby
Siły zbrojne Roundel of Poland (1921–1993).svg Lotnictwo Wojska Polskiego
RAF roundel.svg RAF
Jednostki 4 Pułk Lotniczy,
1 Pułk Lotniczy,
Dywizjon 307,
Dywizjon 305,
435 Dywizjon Transportowy RAF
Główne wojny i bitwy II wojna światowa,
kampania wrześniowa,
bitwa o Anglię
Odznaczenia
Polowa Odznaka Pilota
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Walecznych (1920-1941, trzykrotnie) Złoty Krzyż Zasługi Medal Lotniczy (czterokrotnie) Krzyż Wybitnej Służby Lotniczej (Wielka Brytania)
Ten artykuł dotyczy pilota. Zobacz też: Inne osoby o tym imieniu i nazwisku.
Grób Stanisława Grodzickiego na cmentarzu Star Lane Cemetery (Orpigton, Kent, Wielka Brytania)

Stanisław Grodzicki (ur. 1 marca 1905 w Ostrołęce, zginął 13 lutego 1946 w m. Surrey Hills k. Orpington, Anglia[1]) – podpułkownik (ang. Wing Commander) pilot i obserwator Wojska Polskiego i Królewskich Sił Powietrznych (numer służbowy RAF P-76623).

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

W 1925 roku ukończył Seminarium Nauczycielskie w Łomży i przez rok pracował jako wiejski nauczyciel. Zrezygnował z wykonywania tego zawodu i odbył kurs unitarny w Szkole Podchorążych Piechoty w Ostrowi Mazowieckiej. W 1927 wstąpił do Oficerskiej Szkoły Lotnictwa w Dęblinie. 15 sierpnia 1929 jako absolwent 3 promocji, mianowany podporucznikiem obserwatorem. Po promocji przydzielony jako obserwator do eskadry liniowej 4 Pułku Lotniczego w Toruniu, skąd w 1931 został odkomenderowany do Centrum Wyszkolenia Oficerów Lotnictwa w Dęblinie na kurs pilotażu. Powrócił do 4 Pułku Lotniczego. Od 10 stycznia do 31 marca 1934 pełnił obowiązki dowódcy 141 Eskadry Myśliwskiej. W 1935 został przeniesiony do 1 Pułku Lotniczego w Warszawie, gdzie od 1 listopada 1937 roku dowodził 212 Eskadrą Bombową. W czasie kampanii wrześniowej 1939 pełnił obowiązki kierownika szkolenia na samolotach PZL P-37 "Łoś" w ośrodku szkolenia w Małaszewiczach koło Brześcia. Przez Rumunię przedostał się do Francji i jednym z pierwszych transportów w grudniu 1939 odpłynął do Anglii.

Został skierowany na przeszkolenie specjalistyczne do 15 Podstawowej Szkoły Latania w Carlisie, a następnie do 15 Jednostki Szkolenia Operacyjnego (OTU) w Aston Down. 15 listopada 1940 objął dowództwo 307 Dywizjonu Myśliwskiego Nocnego "Lwowskich Puchaczy". 11 czerwca 1941 odszedł na odpoczynek operacyjny. W 1944 roku otrzymał przydział do 305 Dywizjonu Bombowego Ziemi Wielkopolskiej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego. Początkowo był dowódcą eskadry, a od 1 lutego do 31 października 1945 dowódcą tegoż dywizjonu. Po przekazaniu obowiązków dowódcy dywizjonu swojemu następcy służył w Brytyjskim Lotnictwie Okupacyjnym (BAFO).

13 lutego 1946 na samolocie Douglas DC-3 "Dacota", należącym do 435 Dywizjonu Transportowego RAF, odbywał lot służbowy z Niemiec do Anglii z innymi oficerami Polskich Sił Zbrojnych. Zginął w wypadku lotniczym (samolot rozbił się podczas gęstej mgły) w miejscowości Surrey Hills, koło Orpington. Pochowany został na cmentarzu St. Mary Cray (aktualnie znany pod nazwą Star Lane Cemetery) w Orpington (Kent), grób nr E 95.

Awanse[edytuj | edytuj kod]

Ordery i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Grodzicki Stanisław. listakrzystka.pl. [dostęp 2019-07-24].
  2. 1 marca 1945, za zniszczenie w Niemczech transportu kolejowego z 12 mln litrów paliwa
  3. 13 sierpnia 1942 Dz.U.R.P. z 1942 r. Nr 8. s. 46.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Olgierd Cumft, Hubert Kazimierz Kujawa "Księga lotnikow polskich poległych, zmarłych i zaginionych 1939 - 1946", Wydawnictwo MON, Warszawa 1989
  • Józef Zieliński "305 Dywizjon Bombowy Ziemi Wielkopolskiej i Lidzkiej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego", Dom Wydawniczy "Bellona", Warszawa 2004