Stanisław Julian Ostroróg

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Nagrobek Stanisława J. Ostroroga w Brompton Cemetery

Stanisław Julian Ostroróg (ur. 1834 lub 1835 w Mohylewie[1], zm. 31 maja 1890[2] w Londynie) – polski fotograf działający we Francji i Anglii pod pseudonimem „Walery”. Właściciel zakładów fotograficznych o tej samej nazwie w Marsylii, Paryżu i Londynie. Działalność Ostroroga w Londynie – wraz z jego pseudonimem, Walery – przejął jego syn, Stanisław Julian Ignacy Ostroróg.

Młodość[edytuj | edytuj kod]

Ukończył Szkołę Paziów w Petersburgu. Z gwardii cesarskiej, gdzie służył w randze kapitana, podczas wojny krymskiej w nieznanych okolicznościach trafił do polskiego oddziału, Dywizji Kozaków Sułtańskich. Pełnił rolę Adiutanta gen. Władysława Zamoyskiego. Według informacji przekazanej przez Nadara w jego wspomnieniach pt. Quand j'étais photographe, Ostroróg fotografią (a dokładniej dagerotypią) zajął się jeszcze w trakcie wojny[3]. Inny niepotwierdzony przekaz głosi, że w 1855 roku wykonał zdjęcie Adama Mickiewicza na łożu śmierci[4].

Po zakończeniu wojny w 1856 roku prawdopodobnie krótko przebywał w Anglii, a rok później znalazł się w Paryżu, gdzie prowadził prace nad opatentowanym przez siebie instrumentem muzycznym o nazwie melodina[5]. Zajmował się także – bez większych sukcesów – publicystyką i poezją. W 1862 roku, po uzyskaniu obywatelstwa brytyjskiego, ożenił się z Teodozją Walerią Gwozdecką (od której imienia być może pochodził pseudonim „Walery”[6]). 12 września 1863 roku w Londynie urodził się ich syn Stanisław Julian Ignacy (zm. 1929), w Marsylii drugi syn, Julian Alfred (zm. 1867 w Warszawie), a 20 czerwca 1867 trzeci syn, Leon Walerian, doktor prawa koranicznego i doradca rządu tureckiego (zm. 1932)[6]. W Paryżu doczekali się jeszcze dwóch synów w 1874 i 1875.

Fotografia portretowa[edytuj | edytuj kod]

Od 1864 r. Ostroróg prowadził zakład fotograficzny w Marsylii, gdzie pozostał do około 1871 roku, poza roczną przerwą w Warszawie (1866-1867). W 1874 r. w Paryżu przy rue de Londres 9bis otworzył studio pod nazwą „Walery”. Problemy finansowe spowodowane upadkiem Société de l'Union Général zmusiły go do wydzierżawienia w 1878 roku paryskiego atelier.

W roku 1884 otworzył przedsiębiorstwo przy Conduit Street 5 w Londynie, które z zakładu produkującego emalię szybko przekształcił z kolejne studio fotograficzne. Dwa lata później sfotografował królową Wiktorię, a dzięki patronatowi królewskiemu posługiwał się tytułem „Photographer to the Queen”. Wkrótce przeniósł studio na Regent Street 164, posługując się w latach 1887-1890 nazwą „Walery Limited”. Zatrudniał kilku fachowców do kolorowania zdjęć, m.in. Richarda Henry'ego Ramsdena, i drukował je na emalii lub na jedwabiu. Oprócz tego firma Sampson Low, Son & Co. publikowała jego prace w serii Celebrity Portraits[7]. Wśród osobistości których zrobił portrety byli, Gustave Eiffel, Victor Hugo, Frederic Leighton, Ferdynand Lesseps, Louis Pasteur, Henry Morton Stanley i członkowie brytyjskiej rodziny królewskiej.

Zmarł w 1890 roku, został pochowany na cmentarzu Brompton w Londynie. Zakład fotograficzny przejął starszy syn, prowadząc go z partnerem Anglikiem, Alfredem Ellisem, w latach 1890-1900 przy 51 Baker Street pod nazwą „Alfred Ellis & Walery”.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Szerzej na temat daty urodzenia zob. Aneta Ostroróg. Znany – nieznany – zapomniany. Nieco informacji o Stanisławie Julianie Ostrorogu. „Dagerotyp”. 14, s. 6-7, 2005. 
  2. https://www.findagrave.com/memorial/25495274/stanislas-julian-ostrorog zdjęcie nagrobka Ostroroga z datą śmierci i wiekiem: lat 55. Dostęp 25-01-2019.
  3. Aneta Ostroróg. Znany – nieznany – zapomniany. Nieco informacji o Stanisławie Julianie Ostrorogu. „Dagerotyp”. 14, s. 7, 2005. 
  4. Aneta Ostroróg. Znany – nieznany – zapomniany. Nieco informacji o Stanisławie Julianie Ostrorogu. „Dagerotyp”. 14, s. 7-8, 2005. 
  5. Aneta Ostroróg. Zapomniany fotograf Stanisław Julian Ostroróg (1834-1890). „Pamiętnik Biblioteki Kórnickiej”. 27, s. 217-225, 2005. 
  6. a b Aneta Ostroróg. Znany – nieznany – zapomniany. Nieco informacji o Stanisławie Julianie Ostrorogu. „Dagerotyp”. 14, s. 8, 2005. 
  7. Richard Henry Ramsden (1854-1933), Photohistory-Sussex [dostęp 2019-01-18].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Aneta Ostroróg, Znany – nieznany – zapomniany. Nieco informacji o Stanisławie Julianie Ostrorogu, „Dagerotyp” 2005, nr 14, s. 5-13.
  • Zygmunt Wielowiejski, Raport w sprawie Ostrorogów – aneks fotograficzny, „Dagerotyp” 2008, nr 17, s. 31-47.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]