Stefan Gorazdowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Stefan Gorazdowski
Ilustracja
Data urodzenia 5 lutego 1911
Data śmierci 1 lutego 1962
Zawód, zajęcie kapitan żeglugi wielkiej
Odznaczenia
Krzyż Walecznych (od 1941, dwukrotnie) Gwiazda za Wojnę 1939–1945 (Wielka Brytania) Gwiazda Afryki (Wielka Brytania)
Gwiazda Atlantyku (Wielka Brytania) Medal Obrony (Wielka Brytania) Kawaler 2. klasy Orderu Wazów (Szwecja)

Stefan Gorazdowski (ur. 5 lutego 1911, zm. 1 lutego 1962) – młodszy brat Tadeusza, kapitan żeglugi wielkiej, wykładowca Państwowej Szkoły Morskiej komendant „Daru Pomorza”.

Urodził się w Sartanie (dziś dzielnica Mariupola w obwodzie donieckim) na Ukrainie w rodzinie ziemiańskiej. W roku 1932 ukończył Wydział Nawigacyjny Państwowej Szkoły Morskiej w Gdyni, a w 1934 Szkołę Podchorążych Rezerwy Piechoty w Zambrowie.

W roku 1937 otrzymał patent kapitana ż.w., a wkrótce potem został syndykiem Związku Armatorów Polskich. Do wybuchu wojny pływał na „Darze Pomorza”, jednocześnie studiując zaocznie na Wydziale Prawno-Ekonomicznym Uniwersytetu Poznańskiego. W sierpniu 1939 roku został zmobilizowany z przydziałem do 2 Batalionu Strzelców w Tczewie.

Po kampanii wrześniowej zdołał przedostać się (przez Węgry i Jugosławię) do Francji, a po jej klęsce do Wielkiej Brytanii, gdzie zgłosił się w kierownictwie Marynarki Handlowej. Jego pierwszym zadaniem było wyprowadzenie z Port Lyautey w Maroku internowanych tam jednostek szkolnych „Iskry” i „Wilii”. Gorazdowski wywiązał się z zadania: wraz z kpt. Mikołajem Deppiszem i kilkoma ludźmi załogi przeprowadził „Iskrę” do Gibraltaru, a „Wilię” do Liverpoolu.

Od stycznia 1943 roku – gdy „Wilię” przemianowano na „Modlin” i przekazano do PMH – był dowódcą tego statku. W czerwcu 1944 roku „Modlin” został zatopiony jako element sztucznego falochronu podczas lądowania w Normandii, a Gorazdowskiego, w stopniu podporucznika rezerwy wcielono do Marynarki Wojennej. Do zakończenia wojny służył jako oficer nawigacyjny na niszczycielu ORP „Garland”.

Do Polski wrócił w 1945 roku. Był komendantem „Daru Pomorza” i wykładowcą Państwowej Szkoły Morskiej w Szczecinie. Jednak w roku 1952, w ramach czystek stalinowskich, został usunięty z „Daru”. Na morze powrócił po zmianach politycznych w roku 1956. Został dowódcą drobnicowca MS „Monte Cassino”, na którym pływał do nagłej śmierci (pęknięcie wrzodu dwunastnicy) w rejsie na Morzu Śródziemnym.

Kapitan Stefan Gorazdowski był autorem podręczników: „Sygnalizacja morska”, „Morskie pomoce nawigacyjne”, „Międzynarodowe przepisy o zapobieganiu zderzeniom na morzu” i „Międzynarodowe prawo drogi morskiej”. Był odznaczony m.in. Krzyżem Walecznych (dwukrotnie), brytyjskimi 1939-45 Star, Africa Star, Atlantic Star, Defence Medal i szwedzkim Orderem Wazów.

Został pochowany na Cmentarzu Witomińskim w Gdyni (kwatera 71-34-12).

Grób kapitana Stefana Gorazdowskiego na Cmentarzu Witomińskim

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Małgorzata Sokołowska i Wiesława Kwiatkowska: Gdyńskie cmentarze: O twórcach miasta, portu i floty. Gdynia: Oficyna Verbi Causa, 2003. ISBN 83-918526-2-8.