Strażnica WOP Lipsk

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Strażnica WOP Lipsk
Strażnica SG w Lipsku
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie 1970[a]
Rozformowanie 24 sierpnia 2005 (przekształcenia)
Tradycje
Rodowód Placówka WOP
Bobra Wielka
Kontynuacja Placówka SG w Lipsku
Organizacja
Dyslokacja Lipsk
Formacja Wojska Ochrony Pogranicza
Straż Graniczna
Podległość Podlasko-Mazurska Brygada WOP
Podlaski Oddział SG

Strażnica Wojsk Ochrony Pogranicza Lipsk – nieistniejący obecnie podstawowy pododdział graniczny Wojsk Ochrony Pogranicza pełniący służbę graniczną na granicy polsko-radzieckiej.

Strażnica Straży Granicznej w Lipsku – nieistniejąca obecnie graniczna jednostka organizacyjna polskiej straży granicznej realizująca zadania bezpośrednio w ochronie granicy państwowej z Republiką Białorusi.

Formowanie i zmiany organizacyjne[edytuj | edytuj kod]

Strażnicę WOP Lipsk zorganizowano w 1970 roku[1] na bazie placówki WOP Bobra Wielka [2] w strukturach 22 Oddziału WOP.

W 1976 roku odtwarzano brygady na granicy ze Związkiem Radzieckim. Na bazie 22 Oddziału WOP sformowano Podlasko-Mazurską Brygadę WOP i w jej struktury weszła Strażnica WOP Lipsk.

Strażnica WOP Lipsk do 15 maja 1991 roku była w strukturach Podlasko-Mazurskiej Brygady WOP w Białymstoku[3].

Straż Graniczna:
15 maja 1991 roku po rozwiązaniu Wojsk Ochrony Pogranicza, 16 maja 1991 roku strażnica w Lipsku weszła w podporządkowanie Podlaskiego Oddziału Straży Granicznej[4] i przyjęła nazwę Strażnica Straży Granicznej w Lipsku[5].

W 1995 roku na stan etatowy 25 funkcjonariuszy SG, stan ewidencyjny wynosił 14 osób[6].

W 2002 roku strażnica miała status strażnicy SG I kategorii.

Jako Strażnica SG w Lipsku funkcjonowała do 23 sierpnia 2005 roku i 24 sierpnia 2005 roku, Ustawą z 22 kwietnia 2005 roku O zmianie ustawy o Straży Granicznej...[b] została przekształcona na placówkę Straży Granicznej w Lipsku (PSG w Lipsku)[7].

Ochrona granicy[edytuj | edytuj kod]

W 2002 roku po stronie białoruskiej na długości 157 km ochraniał granicę Grodzieński Oddział Wojsk Pogranicznych[8].

Wydarzenia[edytuj | edytuj kod]

  • 1993 – czerwiec–końca września, w związku z dużym nasileniem się przestępczości granicznej na odcinku strażnicy SG w Lipsku, wyznaczona została strażnica polowa w Rudawce[7] na śluzie Kurzyniec, liczyła średnio ok. 30 funkcjonariuszy i 4 pojazdy osobowo-terenowe. Dowódcami strażnicy byli d-cy pododdziałów 1 ko i 2 ko Podlaskiego Oddziału SG: kpt. SG Włodzimierz Leszczyński i por. SG Jacek Dederko, por. SG Mariusz Tomaszewski, por. SG Janusz Wojciuk, por. SG Józef Strakszys oraz st. sierż. SG Bogusław Różański[9]).
  • 1995 – 24 kwietnia w ramach operacji „skrzydło” w rejon województwa łomżyńskiego i suwalskiego skierowano nieetatowe grupy funkcjonariuszy do prowadzenia obserwacji i przeciwdziałania nielegalnym przelotom i przerzutom emigrantów drogą powietrzną. Wydzielone siły ze strażnic, kompanii odwodowych i Wydziału Ochrony Granicy Państwowej (WOGP) działały przez okres pół roku[10]).
  • 1999 – luty, strażnica otrzymała na wyposażenie samochody osobowo-terenowe Land Rower[11], motocykle marki KTM i czterokołowe typu TRX marki Honda[12].

Strażnice sąsiednie[edytuj | edytuj kod]

Dowódcy/komendanci strażnicy[edytuj | edytuj kod]

  • Michał Bajko (01.06.1976–09.07.1981)[15]
  • kpt. Stanisław Chmielewski (był 01.01.1991[16])

Komendanci strażnicy SG:

  • kpt. SG Stanisław Chmielewski (był 16.05.1991[17])
  • kpt. SG Albin Kożuchowski (był 25.04.1999[18])
  • kpt. SG Andrzej Gałaszewski (był w 2000[19]–był w 2004 [20]).

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Od 1991 roku strażnica Straży Granicznej.
  2. W miejsce dotychczas funkcjonujących strażnic oraz granicznych placówek kontrolnych utworzono placówki Straży Granicznej. Funkcjonariusze i pracownicy pełniący służbę i zatrudnieni w strażnicach oraz granicznych placówkach kontrolnych Straży Granicznej stali się odpowiednio funkcjonariuszami i pracownikami placówek Straży Granicznej (Dz.U. z 2005 r. nr 90, poz. 757).

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Placówka SG w Lipsku (pol.). W: Podlaski Oddział SG [on-line]. podlaski.strazgraniczna.pl, 2020-01-30. [dostęp 2020-01-30].
  2. Jackiewicz 1998 ↓, s. 97.
  3. Szczepański 2000 ↓, s. 7.
  4. Łach 2013 ↓, s. 290.
  5. Szczepański 2000 ↓, s. 9.
  6. Nikołajuk 2011 ↓, s. 137.
  7. a b muzeumsg ↓.
  8. Szczepański 2000 ↓, s. 106.
  9. Szczepański 2000 ↓, s. 34–35.
  10. Szczepański 2000 ↓, s. 49–50.
  11. Szczepański 2000 ↓, s. 86.
  12. Szczepański 2000 ↓, s. 87.
  13. a b c Szczepański 2000 ↓, s. 7,9.
  14. Nikołajuk 2011 ↓, s. 148.
  15. Michał Bajko (pol.). W: Biuletyn Informacji Publicznej Instytutu Pamięci Narodowej [on-line]. katalog.bip.ipn.gov.pl, 2019. [dostęp 2020-01-30].
  16. Nikołajuk 2014 ↓, s. 78–79,94.
  17. Nikołajuk 2011 ↓, s. 166.
  18. Szczepański 2000 ↓, s. 93.
  19. Szczepański 2000 ↓, s. 95.
  20. Nikołajuk 2011 ↓, s. 168.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Zenon Jackiewicz: Wojska Ochrony Pogranicza: (1945-1991): krótki informator historyczny. Kętrzyn: Centrum Szkolenia Straży Granicznej, 1998. ISBN 83-909304-3-9.
  • Halina Łach: System ochrony polskiej granicy państwowej. Olsztyn: Instytut Historii i Stosunków Międzynarodowych. Wydział Humanistyczny UWM, 2013. ISBN 978-83-935593-8-1.
  • Jan Nikołajuk: Podlaski Oddział Straży Granicznej im. gen. dyw Henryka Minkiewicza w Białymstoku. W: Leszek Elas [patronat]: Straż Graniczna w dwudziestoleciu 1991-2011. Materiały poseminaryjne - Tom I. Koszalin: Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej im. Marszałka Polski Józefa Piłsudskiego, 2011. ISBN 978-83-909484-4-7.
  • Kajetan Szczepański: Kronika Podlaskiego Oddziału Straży Granicznej 15 maja 1990–2000. Muzeum Polskich Formacji Granicznych im. Władysława Raginisa, 2000, s. 1–106.
  • Jan Nikołajuk: Reorganizacja formacji granicznej na przykładzie oddziału w Białymstoku. W: Biuletyn 3/2014. T. Z historii Ochrony Granic. Koszalin: Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej im. Marszałka Polski Józefa Piłsudskiego, 2014, s. 73–96. ISSN 1429-2505.
  • Wydział Prezydialny Wydział Prezydialny Podlaskiego Oddziału Straży Granicznej: Straż Graniczna od 1991 – Podlaski Oddział Straży Granicznej (pol.). W: Muzeum Polskich Formacji Granicznych im. Władysława Raginisa [on-line]. muzeumsg.pl. [dostęp 2020-01-27].