Szew mechaniczny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Stapler
Szew mechaniczny skóry wykonany z powodu kraniotomii
Zdjęcie RTG z widocznym szwem mechanicznym
Stapler okrężny.
Staplery liniowe.

Szew mechaniczny (ang. stapling) – jest to półautomatyczny sposób zespolenia tkanek w chirurgii za pomocą specjalnych zszywek, które zazwyczaj zamykają się w kształcie litery B.

Zszywki są zakładane za pomocą urządzeń nazywanych staplerami, które w szczękach aparatu chwytają dwie warstwy tkanek i zbliżają je do siebie. Zszywki po przejściu przez tkanki wyginają się na kowadełku o kształcie dostosowanym do typu staplera. Niektóre staplery posiadają odpowiednio ukształtowany nóż, który odcina niepotrzebne tkanki. Umożliwiają one szybkie zamknięcie światła "na głucho" operowanego narządu i usunięcie jego fragmentu.

Staplery umożliwiają znacznie szybsze zszywanie, skracając tym samym czas operacji. Umożliwiają również wykonanie zespoleń w trudnych miejscach oraz zmniejszają utratę krwi w czasie operacji[1].

Zalety szwu mechanicznego[edytuj | edytuj kod]

  • umożliwia wykonanie zespolenia w trudno dostępnych miejscach[2],
  • szczelność zespolenia - szczególnie istotna w chirurgii przewodu pokarmowego i naczyniowej[2],
  • niewielka traumatyzacja tkanek[3],
  • niewielka łączna masa materiału szewnego pozostającego w polu operacyjnym ,
  • równomierne naciągnięcie tkanek - ułatwia to zachowanie prawidłowego ukrwienia rany, zmniejsza ryzyko martwicy w obrębie[3],
  • skrócenie czasu operacji[3][4].

Wady szwu mechanicznego[edytuj | edytuj kod]

  • wysoki koszt wykonania w porównaniu do szwu ręcznego[2],
  • krwawienie z linii szwów,
  • konieczność szkolenia lekarza[2],
  • konieczność zapewnienia wielu rozmiarów staplerów dla potrzeb różnych operacji.

Rodzaje staplerów[edytuj | edytuj kod]

Podział według zastosowań:

  • staplery jelitowe:
    • staplery okrężne - głównym zastosowaniem są zespolenia w obrębie przewodu pokarmowego, linię szwów ustala się poprzez ułożenie zszywanych tkanek pomiędzy okrągłe kowadełko i główkę z ładunkiem zszywek.
    • staplery liniowe - służą do zamykania światła operowanego narządu. Posiadają głowicę w kształcie spłaszczonej litery "C".
    • staplery liniowe tnące - podobne do staplerów liniowych, dodatkowo posiadają nóż, który umożliwia przecięcie narządu z zamknięciem jego końców lub w przypadku zespoleń narządów jamistych "bok do boku".
  • staplery naczyniowe - służą do zamykania i przecinania naczynia
    • ładunki naczyniowe
    • klipsy naczyniowe (zakładane pojedynczo za pomocą klipsownicy)
  • staplery skórne - służą do szycia skóry. Blizny cechują się dobrym efektem kosmetycznym[3][1].

Wszystkie typy staplerów mają swoje odpowiedniki dla operacji endoskopowych[1].

Stapler liniowy może mieć ładunki do jelit i naczyń. Ładunki różnią się wysokością zszywek po zamknięciu.

Powikłania[edytuj | edytuj kod]

  • krwawienie z linii szwów - współczesne staplery są tak skonstruowane, aby miały zaprogramowaną siłę ściśnięcia zszywek. Zapobiega to zbyt silnemu ściśnięciu brzegów rany, co pogarszałby ukrwienie i gojenie, ale jednocześnie może być przyczyną krwawienia z linii szwów[3].
  • nieszczelność zespolenia prowadząca do powstania przetoki - najczęściej powstaje przy stosowaniu staplera okrężnego. Zwykle jest spowodowana błędem technicznym - zbyt duża główka aparatu nadmiernie napina tkanki, w wyniku czego dochodzi do linijnych podłużnych pęknięć. Również nadmiar tkanek poza linią szwów może być przyczyną niewygładzenia ściany jelita w chwili ściskania zszywek i nieobjęcia całej ściany linią zszywek[3]. Późne nieszczelności powstają w wyniku martwicy niedokrwiennej zespolonego jelita.
  • zwężenie zespolenia - zwykle związane z błędnym doborem główki aparatu, która jest zbyt mała[3].

Odsetek powikłań krwotocznych sięga 5% operacji, nieszczelności zespoleń do 5,5%, a stenoz do 3% zabiegów[3].

Zszywki[edytuj | edytuj kod]

Niewchłanialne[edytuj | edytuj kod]

Do operacji na przewodzie pokarmowym i naczyniach najczęściej zakładane są zszywki (klispy) zrobione ze stopu tytanu, wanadu i aluminium[3]. Są najbardziej obojętne dla tkanek oraz w najmniejszym stopniu wywołują zakłócenia w badaniu MRI[3].

W staplerach skórnych są stosowane zszywki ze stali nierdzewnej[5].

Wchłanialne[edytuj | edytuj kod]

Dostępne są również klamerki wchłanialne, które są stosowane w niektórych operacjach urologicznych[3] i ginekologicznych[6][3]. Stapler zakładający szwy wchłanialne różni się mechanizmem zakładania, który działa podobnie do igły i nitki[7]. Wykorzystywane są bioabsorbowalne zbudowanych z homopolimerów lub kopolimerów glikolidu, kwasu glikolowego, kwasu mlekowego, laktydu, p-dioksanonu, α-kaprolaktonu i węglanu trimetylenu[7].

Szczególne zastosowanie staplerów[edytuj | edytuj kod]

W pewnych typach operacji staplery zyskały szczególne uznanie i są wykorzystywane w praktycznie każdym zabiegu:

  • zespolenia jelita grubego w miednicy mniejszej – umożliwiają wykonanie zespolenia w warunkach, dla których zespolenie ręczne byłoby niemożliwe i wiązałoby się z koniecznością wykonania brzuszno-kroczowej amputacji odbytnicy z wykonaniem stomii[2][3][4],
  • zespolenia przełykowo-jelitowe – użycie staplerów jest metodą z wyboru[2].

Staplery są również wykorzystywane w operacjach na drogach żółciowych[8], operacjach trzustki[9], płuc[10], operacjach ginekologicznych[11] i urologicznych[12].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Wojciech Noszczyk (red.): Chirurgia.. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2007. ISBN 83-200-3120-6.
  2. a b c d e f Marta Strutyńska-Karpińska, Anna Małolepsza. Szwy ręczne i mechaniczne w chirurgii jelita grubego. „Gastroenterologia Polska”, 2003. [dostęp 2014-04-14]. 
  3. a b c d e f g h i j k l m Jan Fibak: Chirurgia. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2002. ISBN 83-200-2708-X.
  4. a b Sciumè C., Geraci G., Pisello F., Arnone E., Romeo M., Modica G.. Mechanical versus manual anastomoses in colorectal surgery. Personal experience. „G Chir.”, 2008. PMID: 19068189. 
  5. Kathy Bonewit-West, Sue Hunt: oday's Medical Assistant: Clinical and Administrative Procedures. Elsevier Health Sciences, 2016, s. 582. ISBN 978-0-323-31127-4.
  6. Burkett G., Jensen L.P., Lai A., O'Sullivan M.J., Yasin S., Beydoun S., McLeod A.G.. Evaluation of surgical staples in cesarean section. „Am J Obstet Gynecol.”, 1989-09. PMID: 2675596. 
  7. a b Surgical stapling apparatus with biocompatible surgical fabric US 5542594 A. [dostęp 2014-04-17].
  8. Belgaumkar A.P., Carswell K.A., Chang A., Patel A.G.. The dangers of using stapling devices for cystic duct closure in laparoscopic cholecystectomy. „Surg Laparosc Endosc Percutan Tech.”, 2009-10. PMID: 19851251. 
  9. Ikeda T., Akahoshi T., Kawanaka H., Uchiyama H., Yamashita Y., Morita M., Oki E., Saeki H., Sugimachi K., Ikegami T., Yoshizumi T., Soejima Y., Shirabe K., Mimori K., Watanabe M., Hashizume M., Maehara Y.. Evaluation of a transection method for distal pancreatectomy: A comparative study on the use of electrosurgical and stapling devices in swine. „Fukuoka Igaku Zasshi.”, 2013-12. PMID: 24693679. 
  10. Yano M., Iwata H., Hashizume M., Shigemitsu K., Adachi K., Tokui T., Matsuyama T.. Adverse Events of Lung Tissue Stapling in Thoracic Surgery. „Ann Thorac Cardiovasc Surg.”, 2013-11. PMID: 24200667. 
  11. Fanning J., Kraus K.. Surgical stapling technique for radical hysterectomy: survival, recurrence, and late complications. „Gynecol Oncol.”, 2012. PMID: 11063657. 
  12. Barbalat Y., Morales D., Weiss R.E.. Contemporary use of titanium staples for orthotopic urinary diversion. „Urology.”, 2012-12. PMID: 23040727. 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Wojciech Noszczyk (red.): Chirurgia. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2007. ISBN 83-200-3120-6.

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.