Tadeusz Byrski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Tadeusz Byrski
Data i miejsce urodzenia 15 sierpnia 1906
Kraków
Data i miejsce śmierci 2 kwietnia 1987
Warszawa
Zawód aktor, reżyser, dyrektor i kierownik artystyczny teatru, pedagog
Współmałżonek Irena Byrska
Grób Tadeusza Byrskiego na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie

Tadeusz Byrski (ur. 15 sierpnia 1906 w Krakowie, zm. 2 kwietnia 1987 w Warszawie) – polski reżyser teatralny, pionier teatru radiowego w Polsce. Mąż aktorki i reżysera Ireny Byrskiej, z którą współpracował przez większą część kariery zawodowej.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

W latach 1923-1929 studiował na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Warszawskiego, od 1924 był słuchaczem szkoły aktorskiej przy Teatrze Reduta, w sezonie 1925/1926 aktorem tego teatru. w 1926 zdał eksternistyczny egzamin aktorski i do 1929 występował na scenach teatrów warszawskich. Od 1929 był pracownikiem Rozgłośni Polskiego Radia w Wilnie, gdzie był m.in. sekretarzem programu i kierownikiem programu, a także jednym z głównych twórców teatru radiowego. Z pracy zrezygnował po konflikcie z wojewodą wileńskim Ludwikiem Bociańskim. W latach 1937-1939 był głównym reżyserem w Rozgłośni Polskiego Radia w Wilnie. W czasie II wojny światowej pracował fizycznie, uczestniczył w podziemnym życiu kulturalnym, organizował spektakle teatralne.

W latach 1945-1946 kierował Instytutem Artystycznym w Kazimierzu Dolnym, w którym szkolono wiejskich działaczy kulturalnych. W latach 1946-1948 pracował początkowo jako wychowawca w domu dziecka, następnie jako wykładowca w Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej w Warszawie i warszawskiej rozgłośni Polskiego Radia. W latach 1948-1949 kierował Sceną Opolską Teatrów Śląsko-Dąbrowskiej, w latach 1949-1951 był kierownikiem Teatru Polskiego Radia. W sezonie 1951/1952 był kierownikiem artystycznym Sceny Toruńskiej Teatrów Ziemi Pomorskiej. W latach 1952-1958 pracował jako dyrektor Teatru im. Stefana Żeromskiego w Kielcach, a jego placówka była uważana za jeden z najlepszych teatrów lokalnych. W sezonie 1958/1959 kierował poznańskimi teatrami Polskim i Nowym, w latach 1962-1966 był reżyserem w Teatrze im. Juliusza Osterwy w Gorzowie Wielkopolskim (dyrektorem była wówczas jego żona), w latach 1966-1971 reżyserem w Teatrze Nowym w Łodzi. W kolejnych latach reżyserował jeszcze sporadycznie w teatrach w całej Polsce (ostatni raz w 1986, w Teatrze Wybrzeże w Gdańsku).

Był członkiem Klubu Krzywego Koła i członkiem jego zarządu, w 1975 podpisał List 59.

Miał troje dzieci, Marię Krzysztofa, Agnieszkę i Katarzynę.

W 1976 opublikował książkę Teatr-radio. Wspomnienia, wznowioną w pełnej, nieocenzurowanej wersji w 2015 pod tytułem W pogoni za teatrem.

Został pochowany na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie[1].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]