Tantryzm hinduistyczny w Bengalu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Tantryzm hinduistyczny w Bengalu (ang. Hindu Tantra of Bengal) – hinduistyczne nurty i szkoły tantryzmu obecne dawniej lub obecnie na obszarach zwanych Bengal Zachodni i Bengal Wschodni.

Typy dróg religijnych[edytuj | edytuj kod]

Obecne w tantryzmie hinduistycznym aćary to :

  • wedaćara
  • waisznawaćara
  • śaiwaćara
  • dakszinaćara
  • wamaćara
  • siddhantaćara
  • kulaćara
  • kaulaćara
  • samajaćara

Tradycje bengalskie[edytuj | edytuj kod]

wisznuickie:

Joga tantryczna[edytuj | edytuj kod]

Joga tantryczna ( ang. Tatric Yoga ) - joga w ujęciu klasycznych tekstów tantryzmu ( Tantraśastra ) popularnych w Bengalu , zawiera w sobie dwie grupy [2] :

  1. hathajoga
  2. samadhijoga.

Wewnątrz samadhijogi wyróżnia się dalej sześć kolejnych pododmian :

  1. radźajoga
  2. bhaktijoga
  3. lajasiddhijoga
  4. rasanandajoga
  5. nadajoga
  6. dhjanajoga

Przedstawiciele i dzieła[edytuj | edytuj kod]

  • Mahamahopadhyaya Parivrajakacarya
    • Kamyayantroddhara - 1375
  • Sarvananda (ur. 1400) - śaktipitha Mehar, dist. Tripura, Bangladesz
  • Krishnananada (Agamavagiśa Bhattacarya) - Nawadwip
  • Tripurananda ⇒ Brahmananda Giri ⇒ Purnananda Giri XVI w.
  • Purnananda Giri (Purnananda Paramahamsa Parivrajaka, Yati, wł. Jagadananda) (ur.1501) - Katihali, Netrakona Subdivision, dist. Mymensingh, Bangladesz
  • Śamkara Gaudiya (wł. Śamkara Agamacarya)
    • Tararahasyavr.tti(ka) - 1630
  • Raghunatha Tarkavagiśa Bhattacarya
    • Agama-tattva-vilasa
  • Haragovinda Raya - XIX w., zamindar Pargana Palaś, Sylhet, Bangladesh
    • Pancama-veda-sara-nirnaya
  • Amara Maitra
    • Jnanadipika 1831
    • Amarasamgraha 1843
    • Amarisamhita 1846
  • Durgarama
    • Karpura-stotra-tika 1891
  • Harakumara Tagore 1798-1858
    •  ??Mahanirvana Tantra
    • Hara-tattva-didhiti 1881
    • Puraścarana-bodhini 1895
    • Śila-cakrartha-bodhini - Śalagrama
  • Mihirkiran Bhattacharya
    • Puraścarana-ratnakara
  • Jnanendranatha (Jnanananda Tirthanatha) ⇒ Jaganmohana Tarkalankara
    • Rahasya-puja-paddhati
  • Jaganmohana Tarkalankara
    • Nityapuja-paddhati
    • Sanatana-dharma-nushthana
  • Ramaśankara
    • Gurutantra
  • Nilakamala Lahidi
    • Kalyarcana-candrika
  • Bhattacarya Medtala - Andul
  • Kesab Sen
  • Ratnagarbha (Gosain Bhattacharya) ⇒ Cand Ray, Kedar Ray
  • Wamakhepa (Vamacarana) - Tarapith
  • Ardhakali - Mymensing, Bangladesz
  • Kudi Ma - inkarnacja Kali - Tilak, Khulna - Bagerhat, Bangladesz
  • Satyadev Gosh ⇒ Vijaykrishna
  • Sister Nivedita (1867-1911)
  • Tilak Das
  • Darpanarayan Muchi - Santipur

Bóstwa[edytuj | edytuj kod]

Miejsca święte[edytuj | edytuj kod]

Formy kultu[edytuj | edytuj kod]

Znaczenie[edytuj | edytuj kod]

Motywy hinduistyczne obecne są szeroko w literaturze bengalskiej. Najpopularniejsze tantryczne wątki to :

  • przeprawa łodzią przez rzekę
  • związek wysoko urodzonego bohatera z kobietą z nizin społecznych [3]
  • miłość pozamałżeńska [4], (parakija) [5]
  • łowienie ryb [6] (marććhadhara)
  • akt seksualny pomiędzy przewodnikiem i podróżnym [7].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Michał Panasiuk. Sahebdhani - powstanie i rozwój heterodoksyjnej wspólnoty religijnej w Bengalu. „Przegląd Orientalistyczny”. 3-4 (230-231) 2009, s. 174. Warszawa: Polskie Towarzystwo Orientalistyczne. ISSN 0033-2283. 
  2. Yoga. W: Sures Chandra Banerji: Tantra in Bengal: A Study in Its Origin, Development and Influence. Wyd. 2. New Delhi: Manohar Publications, 1992, s. 12-13. ISBN 81-85425-63-9. (ang.)
  3. 10. Przeprawa przez rzekę. W: Barbara Grabowska: Świat wężowej bogini. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie DIALOG, 2002, s. 159, seria: Świat Orientu. ISBN 83-88938-05-3.
  4. 10. Przeprawa przez rzekę. W: Barbara Grabowska: Świat wężowej bogini. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie DIALOG, 2002, s. 170, seria: Świat Orientu. ISBN 83-88938-05-3.
  5. Glen.A Hayes: Tradycja wisznuizmu sahadźija w średniowiecznym Bengalu. W: Praktyki religijne w Indiach. Donald S.Lopez Jr (red.). Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie DIALOG, 2001, s. 414. ISBN 83-88238-68-X.
  6. 10. Przeprawa przez rzekę. W: Barbara Grabowska: Świat wężowej bogini. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie DIALOG, 2002, s. 163, seria: Świat Orientu. ISBN 83-88938-05-3.
  7. 10. Przeprawa przez rzekę. W: Barbara Grabowska: Świat wężowej bogini. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie DIALOG, 2002, s. 172, seria: Świat Orientu. ISBN 83-88938-05-3.