Tommaltach mac Indrechtaig

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Tommaltach mac Indrechtaig
król Dál nAraidi jako Tommaltach I
Okres od 776
do 790
Poprzednik Cináed I Ciarrge
Następca Bressal mac Flaithrí
król Ulaidu
Okres od 789
do 790
Poprzednik Fiachna IV mac Áeda Róin
Następca Eochaid VI mac Fíachnai
Dane biograficzne
Dynastia Dál nAraidi
Data urodzenia ?
Data śmierci 790
Ojciec Indrechtach mac Lethlobair
Dzieci Loingsech

Tommaltach mac Indrechtaig (zm. 790 r.) – król Dál nAraidi jako Tommaltach I mac Indrechtaig od 776 r. oraz król Ulaidu (Ulsteru) od 789 r. do swej śmierci, syn Indrechtacha mac Lethlobair (zm. 741 r.), króla Dál nAraidi.

Tommaltach należał do głównej panującej dynastii Dál nAraidi, znanej jako Uí Chóelbad w Mag Line, na wschód od miasta Antrim w obecnym hrabstwie Antrim. W 776 r. postanowił zdobyć władzę nad Dál nAraidi. Uzyskał pomoc Eochaida mac Fíachnai (zm. 810 r.) z Dál Fiatach, syna króla Ulaidu Fiachny IV mac Áeda Róin. Ci odnieśli zwycięstwo w bitwie pod Drong, w której zginęli król Cináed I Ciarrge i jego sprzymierzeniec, Dúngal król Uí Tuirtri (plemię Airgialla na zachód od jeziora Lough Neagh).

W 783 r. Tommaltach musiał bronić swą pozycję. W bitwie pod Dumae Achaid (Dunaughey, ob. hr. Antrim) pokonał swych wrogów. Zginął między innymi Fócartae, potomek Cú Allaida. Gdy w r. 789 zmarł Fiachna IV mac Áeda Róin, król Ulaidu, Tommaltach zaangażował się w zwycięską dla siebie wojnę o schedę po nim. Jednak niezbyt długo cieszył się władzą, bowiem zmarł w 790 r. wraz z innymi osobami. Roczniki Ulsteru podają pod tym rokiem wielką rzeź mieszkańców Ulsteru z rąk Dál nAraidi. Zaś według „Roczników z Clonmacnoise” dokonali tego mieszkańcy Dál Riaty. Ta druga wersja jest bardziej prawdopodobna. W wyniku obcego najazdu królestwo Dál nAraidi zaczęło tracić na znaczeniu. Tron Dál nAraidi przeszedł na Bressala mac Flaithrí, syna króla Flaithróe mac Fiachrach (zm. 774 r.). Natomiast Ulaid objął w posiadanie Eochaid VI mac Fíachnai, syn Fiachny IV. Wnukiem Tommaltacha był Lethlobar II mac Loingsig (zm. 873 r.), przyszły król Dál nAraidi i Ulsteru. Ten podniósł na znaczeniu Dál nAraidi, ale nie na długo.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Book of Leinster, formerly Lebar na Núachongbála, Vol. I, ed. R. I. Best, O. Bergin and M. A. O'Brien, first edition, Dublin 1954, s. 193, 195.
  • Byrne F. J., Irish Kings and High-Kings Four Courts Press, Second edition (Repr.), Dublin 2004, s. 287, ​ISBN 1-85182-552-5​.
  • Mac Niocaill G., Ireland before the Vikings, Gill and Macmillan, Dublin 1972, s. 138-140.
  • The Chronicle of Ireland, transl. with an introduction and notes T. M. Charles-Edwards, Vol. 1, Liverpool University Press 2006, s. 241, 248, 252-255, ​ISBN 978-0-85323-959-8​.