Tron Maksymiana

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Catedra de Maximiano.jpg
Galeria: Panele
Scena górna: Jakub rozpoznaje zakrwawioną szatę Józefa.
Scena dolna: Bracia wrzucają Józefa do studni
Bracia sprzedają Józefa
Potifar kupuje Józefa
Po lewej: Józef i żona Potifara.
Środek: Józef prowadzony do więzienia.
Po prawej: Józef w więzieniu.
Sen faraona
Józef wyjaśnia sen faraonowi
Bracia przed Józefem będącym zarządcą Egiptu
Napełnianie worków zbożem dla braci Józefa
Spotkanie Józefa z ojcem
Narodzenie Jezusa
Ewangeliści i św. Jan Chrzciciel (pośrodku)

Tron Maksymiana – tron z VI wieku z drewna i kości słoniowej wykonany dla arcybiskupa Maksymiana z Rawenny, obecnie wystawiany w Muzeum Arcybiskupim w Rawennie[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Tron datowany jest na lata około 546–556[1]. Uznaje się, że został on wyrzeźbiony na wschodzie Cesarstwa Bizantyjskiego i wysłany do Rawenny, ale od dawna toczy się naukowa debata na temat tego, czy został on wykonany w Konstantynopolu[1] czy w Aleksandrii[2]. Prawdopodobnie został zamówiony przez cesarza Justyniana i przesłany do Rawenny w darze arcybiskupowi Maksymianowi[1].

Opis[edytuj | edytuj kod]

Tron ma 55,9 cm szerokości i 150 cm wysokości[1]. Styl tronu jest mieszanką sztuki wczesnochrześcijańskiej i bizantyjskiej. Wykonany jest z rzeźbionych paneli z kości słoniowej umieszczonych na drewnianym szkielecie[3]. Panele zawierają płaskorzeźby przedstawiające postacie i sceny biblijne. Różnice stylistyczne pomiędzy panelami sugerują, że zostały one wykonane przez kilku różnych artystów (być może nawet co najmniej czterech)[1]. Panele figuratywne są obramowane kompozycjami winorośli, ptaków i zwierząt[4]. Obecnie brakuje 12 paneli[4].

Na półokrągłym oparciu tronu umieszczono sceny z życia Jezusa i Maryi (pierwotnie 24 panele – 8 z przodu i 16 z tyłu), po bokach sceny z historii starotestamentowego Józefa (10 paneli), natomiast z przodu są czterej Ewangeliści i centralnie umieszczony św. Jan Chrzciciel, trzymający medalion z wyobrażeniem Baranka Bożego[1][2][5]. Z przodu tronu, poniżej paneli figuratywnych, znajduje się przedstawienie dwóch lwów strzegących wazy, z której wyrastają pędy winorośli, natomiast powyżej postaci świętych wyrzeźbiono monogram arcybiskupa Maksymiana[4] z pawiami po obu jego stronach [5].

Boczna strona tronu
Tron widziany od tyłu



Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f g Lawrence S. Cunningham, John J. Reich: Culture and values: A survey of the western humanities. T. 1. Wadsworth, 2010, s. 204-205. ISBN 978-0-495-57065-3. (ang.)
  2. a b Baldwin Smith. The alexandrian origin of the chair of Maximianus. „American Journal of Archaeology”. 21 (1), s. 22-37, 1917. DOI: 10.2307/497156 (ang.). [dostęp 2019-05-21]. 
  3. Benjamin Rowland: Byzantine (330-1453) (ang.). [dostęp 2019-05-21].
  4. a b c Deborah Mauskopf Deliyannis: Ravenna in late antiquity: AD; 7. Ravenna capital: 600-850 AD. T. 1. Cambridge University Press, 2010, s. 214-222. ISBN 978-0-521-83672-2. (ang.)
  5. a b Maurice Hassett: Cathedra (ang.). The Catholic Encyclopedia. [dostęp 2019-05-21].