Ucieczka do Egiptu (obraz Lucasa Cranacha starszego)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy obrazu Cranacha Starszego. Zobacz też: Ucieczka do Egiptu innych artystów.
Ucieczka do Egiptu
(nr. inw.GG_564A)
Ilustracja
Autor Lucas Cranach Starszy
Rok wykonania 1504
Technika wykonania olej na desce bukowej
Rozmiar 70.9 × 53 cm
Muzeum Gemäldegalerie

Ucieczka do Egiptu − obraz autorstwa niemieckiego malarza renesansowego Lucasa Cranacha starszego powstały w 1504 roku; najstarsze znane sygnowane dzieło artysty. Podpis znajduje się na kamieniu u dołu; widoczne są inicjały LC i data 1504.

Geneza[edytuj | edytuj kod]

Obraz podejmuje temat ucieczki Świętej Rodziny, będącej następstwem prześladowań Heroda. Epizod został opisany głównie w Ewangelii Mateusza:

Gdy oni odjechali oto anioł Pański ukazał się Józefowi we śnie i rzekł: "Wstań, weź Dziecię i Jego Matkę i uchodź do Egiptu; pozostań tam, aż ci powiem; bo Herod będzie szukał Dziecięcia, aby je zgładzić". On wstał, wziął w nocy Dziecię i Jego Matkę i udał się do Egiptu; tam pozostał aż do śmierci Heroda.Tak miało się spełnić słowo, które Pan powiedział przez Proroka: Z Egiptu wezwałem Syna mego. ( Mt 2:13-15)

Wiele innych epizodów związanych z ucieczką zostało opisane w apokryficznych pismach m.in w Ewangelii Pseudo-Mateusza.

Opis obrazu[edytuj | edytuj kod]

Cranach w idyllicznej scenie przedstawia odpoczywających Józefa i Marii w drodze do Egiptu. Józef stoi wyprostowany z niepasującym do sceny kapeluszem w dłoni. Maria siedzi na ziemi w szkarłatnej szacie i trzyma na rękach małego Jezusa. Oboje spoglądają na widza. Wokół nich wszędzie znajdują się małe cherubiny, śpiewające i grające na różnych instrumentach. Jeden z nich podaje małemu Jezusowi kawałek owocu, inny nabiera wodę do naczynia, a jeszcze inny powraca z"polowania" niosąc ustrzeloną zwierzynę. Tradycyjnie statyczna scena przepełniona jednak ruchliwymi aniołkami powoduje iż odpoczynek staje się niemal świętem.

Scena rozgrywa się na tle naddunajskiego krajobrazu. Obraz był inspiracja dla dzieł o tej samej tematyce m.in. Aldorfera czy Hansa Baldunga Griena.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Heinz Lüdecke Łukasz Cranch st., Wyd. Arkady, Warszawa 1976,
  • Patrick de Rynck: Jak czytać malarstwo. Wyd. Universitas, Kraków 2005, ​ISBN 83-242-0565-9