WR-40 Langusta

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
WR-40 Langusta
Ilustracja
Wyrzutnia WR-40 Langusta na podwoziu Jelcz P662, 5 pułk artylerii
Dane podstawowe
Państwo  Polska
Producent Huta Stalowa Wola
Typ pojazdu samobieżna wieloprowadnicowa wyrzutnia rakietowa
Trakcja kołowa 6×6
Załoga 6
Historia
Prototypy 2006
Produkcja 2008 – obecnie (?)
Egzemplarze > 75
Dane techniczne
Silnik wysokoprężny Iveco Aifo Cursor 8, poj. 7,8 l, moc 259 kW (352 KM)
Poj. zb. paliwa 350 l[1]
Długość 8588 mm[2]
Szerokość 2540 mm[2]
Wysokość 2740 mm (minimalna)[2]
Prześwit 410 mm[2]
Masa 17 000 kg (bez pocisków i obsługi)[2]
20 150 kg (maksymalna bojowa)[2]
Osiągi
Prędkość 85 km/h[2]
Zasięg 650 km[2]
Pokonywanie przeszkód
Brody (głęb.) 1,2 m[2]
Kąt podjazdu 7%[2]
Przechył boczny 20 stopni[2]
Dane operacyjne
Uzbrojenie
40 pocisków M-21OF lub pociski rakietowe Feniks-Z
Użytkownicy
Polska
WR-40 Langusta, 5 pułk artylerii

WR-40 Langusta – samobieżna wieloprowadnicowa wyrzutnia rakietowa skonstruowana w Polsce jako gruntowna modernizacja wyrzutni radzieckiej BM-21 Grad. Langusta jest produkowana w Centrum Produkcji Wojskowej HSW w Stalowej Woli. Oprócz standardowych pocisków M-21OF, ma być wyposażana w pociski rakietowe Feniks-Z. Według stanu na styczeń 2018 r. SZ RP dysponują 75 egzemplarzami wyrzutni.

Geneza[edytuj | edytuj kod]

Wojsko Polskie od lat 60. używało radzieckich samobieżnych wyrzutni rakietowych BM-21 Grad na podwoziu ciężarówki 6×6 Ural-375D, których w 2007 roku było nadal 227[1]. Od lat 90. XX wieku prowadzono w Polsce prace nad modernizacją wyrzutni, tak w zakresie zastosowania nowej amunicji, wprowadzenia systemu kierowania ogniem, jak i wymiany podwozia na nowoczesne[3]. Zastosowane nośniki Ural-375D były już dość zużyte, problematyczne było zaopatrzenie w części zamienne z krajów poradzieckich, a benzynowy silnik był nieekonomiczny[3]. Również wadą była mała kabina ciężarówki, nie pozwalająca na pomieszczenie całej obsady wyrzutni[4]. W 2003 roku wojskowe próby kwalifikacyjne ukończył prototyp wyrzutni oznaczonej BM-21M, ustawionej na polskim podwoziu 6×6 Star 1466 z wydłużoną kabiną, lecz nie został w tej postaci przyjęty na uzbrojenie, a produkcję samej ciężarówki wkrótce zakończono[4].

W 2005 roku zdecydowano zastosować polskie podwozie 6×6 Jelcz P662D.35, z opancerzoną kabiną[4]. W odróżnieniu od pierwowzoru BM-21, pojazd wyposażono w system kierowania ogniem z komputerem balistycznym, opracowany przez polską firmę WB Electronics[4]. Sam blok wyrzutni z napędami i przyrządami celowniczymi, przeniesiony z oryginalnych nośników, nie został poddany zasadniczym zmianom[4]. Prototyp ukończono pod koniec 2006 roku[4]. W grudniu 2006 roku przeszedł on pomyślnie próby wojskowe i został następnie przyjęty na uzbrojenie pod nazwą WR-40 Langusta (Wyrzutnia Rakietowa, 40 to przybliżony zasięg w kilometrach przy użyciu nowej amunicji Feniks-Z)[1].

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Broń ta jest przewidziana jako wyposażenie dywizjonu artylerii rakietowej. Langusta przeznaczona jest do:

  • niszczenia urządzeń ogniowych i bojowych;
  • niszczenia fortyfikacji, umocnień i budowli;
  • obezwładniania i niszczenia siły żywej, zwłaszcza na rejonach ześrodkowania.

Ogólna charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Wyrzutnie są osadzane na podwoziu terenowym 6x6 Jelcz P662D.35 z sześcioosobową obniżoną czterodrzwiową kabiną załogi typu 144 (projektu Jelcza)[4]. Kabina posiada integralną ochronę balistyczną w postaci opancerzenia poziomu 1 normy STANAG 4569, w tym szkła pancernego[4] (chroniącego przed zwykłymi pociskami karabinowymi[5]). Kabina jest odchylana hydraulicznie dla dostępu do silnika, a jej konstrukcja została obniżona do wysokości szczytu wyrzutni w celu ułatwienia transportu strategicznego, zwłaszcza lotniczego[4]. Nośność podwozia wynosi 10 ton[4]. Silnik Iveco Aifo Cursor 8 o pojemności 7,8 l osiąga moc 259 kW (352 KM)[4]. Pozwala na osiągnięcie maksymalnej prędkości na drogach utwardzonych do 85 km/godz. Ogumienie jest pojedyncze, o rozmiarach 14.00R20, z wkładkami umożliwiającymi krótkotrwałą jazdę z przestrzeloną oponą oraz systemem centralnego pompowania kół[4]. Seryjne pojazdy z kabiną opancerzoną noszą pełne oznaczenie P662D.35-G27 i są wyposażone w mechaniczną skrzynię biegów ZF zamiast automatycznej, jak w prototypie[6].

Urządzenie jest wyposażone w terminal pojazdowy DD9620T i cyfrowy układ sterowania ogniem polskiego systemu WB Electronics oraz zestaw nawigacyjny Talin 5000. Łączność jest zapewniona przez radiostację pokładową UKF Fastnet Radmor RRC-9311 AP oraz współpracujące radiostacje indywidualne PRC-500 (system łączności wewnętrznej WB Electronics Fonet BMS) i układ zarządzania terenem walki Trop. Całość stanowi system kierowania ogniem (SKO).

Podstawowe charakterystyki uderzeniowe[edytuj | edytuj kod]

Wyrzutnia posiada 40 luf kalibru 122,4 mm. Według danych udostępnionych przez producenta, czas zaprogramowania 40 zapalników pocisków umieszczonych w lufach to 3 minuty, a pełna salwa jest wykonywana w ciągu 20 sekund. Zasięg ostrzału w przypadku standardowej amunicji wynosi 20 km[7]. W przypadku pocisków Feniks-Z z głowicą odłamkowo-burzącą zasięg wynosi 42 km a w przypadku pocisków z głowicą cargo 32 km[2].

Stosowane są przede wszystkim standardowe pociski M-21OF radzieckiego pochodzenia (jak dla oryginalnych wyrzutni BM-21 Grad), które jednak nie pozwalają na wykorzystanie wszystkich możliwości systemu[8]. W Polsce powstała w firmie FPS (później włączona w skład Mesko) rodzina pocisków Feniks-Z, które dzięki zastosowaniu nowoczesnego importowanego z Francji materiału pędnego mają zasięg ponad 40 km. W 2003 roku miały miejsce badania partii próbnej pocisków M-21FK rodziny Feniks-Z z głowicą kasetową z subamunicją kumulacyjno-odłamkową Hesyt, po czym wojsko zamówiło pierwszą partię 450 pocisków[9]. Innymi wersjami są M-21FHE z głowicą odłamkowo-burzącą i M-21FK1 z głowicą z przeciwpancernymi minami narzutowymi[9].

We wrześniu 2019 roku zostało złożone zamówienie na 820 rakiet[10].

Służba w Wojsku Polskim[edytuj | edytuj kod]

Pierwsza wyrzutnia została przekazana Centrum Szkolenia Artylerii i Uzbrojenia w Toruniu 20 marca 2007 roku[1]. Pierwsze pojazdy trafiły do jednostki bojowej – dywizjonu 5 Lubuskiego Pułk Artylerii 8 lipca 2008 roku. Dywizjon ten do 2009 roku otrzymał wszystkie 18 wyrzutni, a w 2010 roku 18 wyrzutni otrzymał 3 dywizjon 1 Mazurskiej Brygady Artylerii[11].

W 2018 r. w Siłach Zbrojnych RP znajdowało się 75 egz. 122 mm wyrzutni rakietowych WR-40 „Langusta”. Wyrzutnie te znajdują się w składzie trzech dywizjonów artylerii rakietowej wchodzących w strukturę pułków artylerii. Ponadto, trzy egzemplarze wyrzutni wykorzystywane są do szkolenia specjalistów w Centrum Szkolenia Artylerii i Uzbrojenia w Toruniu[12].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Kiński 2007 ↓, s. 19-20.
  2. a b c d e f g h i j k l 5 pułk artylerii - NASZ SPRZĘT, 5pa.wp.mil.pl [dostęp 2019-12-07].
  3. a b Kiński 2007 ↓, s. 16.
  4. a b c d e f g h i j k l Kiński 2007 ↓, s. 17-18.
  5. Stefan Fuglewicz. Nowy polski „gun truck”. „Nowa Technika Wojskowa”. Nr 10/2007, s. 24-26, październik 2007. Warszawa: Magnum X. ISSN 1230-1655. 
  6. Jarosław Brach. Zakupy pojazdów użytkowych klas średniej i ciężkiej przez Siły Zbrojne RP w roku 2008. „Nowa Technika Wojskowa”. Nr 4/2009, s. 50-51, kwiecień 2009. Warszawa: Magnum-X. 
  7. Krzysztof Wilewski, Feniksy dla artylerii polska-zbrojna.pl, dostęp 2016-05-19
  8. Michał Likowski, Precyzyjne pociski rakietowe dla Langusty?, „Raport – Wojsko Technika Obronność” nr 09/2017, s.30
  9. a b Andrzej Kiński. FPS Bolechowo. Jak Feniks z popiołów. „Nowa Technika Wojskowa”. 4/2008, s. 42-43, kwiecień 2008. Warszawa: Magnum-X. 
  10. Umowa na Feniksy, polska-zbrojna.pl [dostęp 2020-07-10].
  11. Andrzej Kiński. Wiosenne nowości CPW HSW. „Nowa Technika Wojskowa”. 5/2010, s. 23, maj 2010. Warszawa: Magnum-X. 
  12. MON: Nowe pociski do Langusty, wyrzutnie dla Żelaznej Dywizji, defence24.pl, 24 listopada 2018 [dostęp 2019-02-11].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]