Wawrzyniec Łobaczewski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wawrzyniec Łobaczewski
Laurenz Łobaczewski von Wnuczek-Jastrzębiec
pułkownik kawalerii pułkownik kawalerii
Data i miejsce urodzenia 17 lipca 1875
Zagórz
Data i miejsce śmierci 1940
Kijów
Przebieg służby
Lata służby 1895-1923
Siły zbrojne c. k. Obrona Krajowa
Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie
Jednostki Pułk Ułanów Obrony Krajowej Nr 1
Prop 7psk.png 7 Pułk Strzelców Konnych Wielkopolskich
Stanowiska dowódca pułku kawalerii
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
wojna polsko-ukraińska
Odznaczenia
Krzyż Zasługi Wojskowej Signum Laudis (w czasie wojny) Signum Laudis (w czasie wojny) Krzyż Jubileuszowy Wojskowy Krzyż Pamiątkowy Mobilizacji 1912–1913
Kamień pamiątkowy przy Dębie Pamięci honorującym Wawrzyńca Łobaczewskiego w Zagórzu

Wawrzyniec Czesław Franciszek Łobaczewski-Wnuczek (ur. 17 lipca 1875 w Zagórzu, zm. 1940 w Kijowie) – pułkownik kawalerii Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Wawrzyniec Czesław Franciszek Łobaczewski[1] pochodził z rodu Łobaczewskich posługujących się przydomkiem „Wnuczek”[2]. Urodził się 17 lipca 1875 w Zagórzu jako syn Erazma[1] (zm. 1899, adwokat, burmistrz Sanoka i Przemyśla, właściciel Zagórza) oraz Heleny z Rittelschildów. Jego rodzeństwem byli: Stanisław (ur. ok. 1865), Zygmunt (ur. 1869, również pułkownik kawalerii Wojska Polskiego), Maria Celestyna Helena. W Sanoku zamieszkiwał z rodziną przy ulicy Lwowskiej[1].

W roku szkolnym uczył się w II klasie C. K. Gimnazjum w Sanoku[1]. Kształcił się w gimnazjum oo. Jezuitów w Bąkowicach koło Chyrowa[3].

W 1895 roku został powołany do 2 pułku ułanów w celu odbycia jednorocznej służby wojskowej. We wrześniu 1896 roku zdał egzamin oficerski zorganizowany w Jarosławiu dla jednorocznych ochotników (razem z nim egzamin złożył Lucjan Borek-Prek)[4]. W następnym roku został powołany do służby w Pułku Ułanów Obrony Krajowej Nr 2 w Hohenmauth, w charakterze zastępcy oficera[5]. W 1900 roku został przeniesiony do Pułku Ułanów Obrony Krajowej Nr 1, który w 1917 roku został przemianowany na Pułk Strzelców Konnych Nr 1[6]. W czasie służby awansował kolejno na stopień: kadeta – zastępcy oficera (1 listopada 1897 roku[7]), podporucznika (1 listopada 1898), porucznika (1 listopada 1902 roku), rotmistrza (1 maja 1912 roku[8]) i majora (1 lutego 1918 roku).

21 czerwca 1919 roku został przyjęty do Wojska Polskiego z byłej armii austro-węgierskiej z zatwierdzeniem posiadanego stopnia majora ze starszeństwem z dniem 1 lutego 1918 roku[9][10]. W tym samym roku zorganizował szwadron zapasowy 6 pułku Ułanów Kaniowskich podczas wojny polsko-ukraińskiej[11]. Został awansowany do stopnia pułkownika w korpusie oficerów kawalerii ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919[12][13]. 20 września 1920 roku został mianowany dowódcą 5 pułku strzelców konnych, który w następnym miesiącu został przemianowany na 7 pułk strzelców konnych wielkopolskich w Poznaniu[14][15]. W październiku 1924 został przydzielony z 7 psk do Zapasu Młodych Koni nr 3 na stanowisko kierownika[16][17]. W 1924 uczestniczył w wyścigach konnych na torze w Ławicy pod Poznaniem[18]. W grudniu 1926 ogłoszono jego przeniesienie do dyspozycji dowódcy Okręgu Korpusu Nr X[19]. Z dniem 1 marca 1927 roku został mu udzielony dwumiesięczny urlop z zachowaniem uposażenia, a z dniem 30 kwietnia 1927 roku został przeniesiony w stan spoczynku[20].

Na emeryturze mieszkał we Lwowie[21]. W 1934 roku pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Lwów Miasto. Posiadał przydział do Oficerskiej Kadry Okręgowej Nr VI. Był wówczas „przewidziany do użycia w czasie wojny”[22]. Był członkiem zwyczajnym Kasyna i Koła Literacko-Artystycznego we Lwowie[23].

Po wybuchu II wojny światowej, kampanii wrześniowej i agresji ZSRR na Polskę z 17 września 1939 został aresztowany 22 grudnia 1939 we Lwowie przez NKWD. Został zamordowany w Kijowie w więzieniu przy ul. Karolenkiwskiej 17 (lista wywozowa nr 55/5; pod numerem 1718)[24]. Jego nazwisko znajduje się na Ukraińskiej Liście Katyńskiej. Został pochowany na otwartym w 2012 Polskim Cmentarzu Wojennym w Kijowie-Bykowni.

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

27 kwietnia 2010 w Zagórzu z inicjatywy ks. Eugeniusza Dryniaka odbyła się uroczystość zasadzenia dębów pamięci koło Krzyża Milenijnego na wzgórzu nad miastem. W ten sposób uhonorowano trzech zagórzan zamordowanych na Wschodzie; byli to: płk. Wawrzyniec Łobaczewski, por. Jerzy Franciszek Albert oraz ppor. Zbigniew Wyskiel[25][26].

Ordery i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d CK Gimnazjum Państwowe Wyższe w Sanoku. Katalog główny, rok szkolny 1887/1888 (zespół 7, sygn. 6). AP Rzeszów – O/Sanok, s. 114.
  2. Zagadnienia i odpowiedzi. „Rocznik Polskiego Towarzystwa Heraldycznego we Lwowie”. 8, s. 215, 1926-1927. Polskie Towarzystwo Heraldyczne we Lwowie. 
  3. Sprawozdanie Zakładu Naukowo-Wychowawczego OO. Jezuitów w Bąkowicach pod Chyrowem za rok szkolny 1914/15 i 1915/16. Przemyśl: 1916, s. 100.
  4. Kronika. Egzamin oficerski. „Słowo Polskie”, s. 3, Nr 232 z 4 października 1896. 
  5. Rocznik oficerski c. k. Obrony Krajowej i Żandarmerii 1898 ↓, s. 439.
  6. Lista starszeństwa c. i k. Obrony Krajowej i Żandarmerii 1918 ↓, s. 405, 423.
  7. Rocznik oficerski c. k. Obrony Krajowej i Żandarmerii 1898 ↓, s. 413.
  8. Awans majowy w c. k. obronie krajowej. „Gazeta Lwowska”, s. 2, Nr 102 z 4 maja 1912. 
  9. Dz. Rozk. Wojsk. Nr 73 z 5 lipca 1919 roku, s. 1650.
  10. Wykaz oficerów, którzy nadesłali swe karty kwalifikacyjne, do Wydziału prac przygotowawczych, dla Komisji Weryfikacyjnej przy Departamencie Personalnym Ministerstwa Spraw Wojskowych. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1922, s. 67.
  11. Henryk Kiszko-Zgierski: Zarys historii wojennej pułków polskich 1918-1920. 6 Pułk Ułanów Kaniowskich. Warszawa: Wojskowe Biuro Historyczne, 1930, s. 14.
  12. Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 675.
  13. Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 597.
  14. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 39 z 13 października 1920 roku, poz. 919.
  15. Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 666.
  16. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 115 z 29 października 1924 roku, s. 642.
  17. Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 592, 1356.
  18. Sprawozdanie z wyścigów konnych na torze wyścigowym w Ławicy koło poznania, 27-go kwietnia 1924 r.. „Postęp”, s. 4, Nr 103 z 2 maja 1924. 
  19. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 52 z 7 grudnia 1926 roku, s. 428.
  20. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 5 z 5 lutego 1927 roku, s. 38, 44.
  21. Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 885.
  22. Rocznik Oficerski Rezerw 1934 ↓, s. 335, 971.
  23. Sprawozdanie Wydziału Kasyna i Koła Literacko-Artystycznego we Lwowie za czas od 1 kwietnia 1934 do 31 marca 1935 przedłożone Walnemu Zgromadzeniu w dniu 29 maja 1935. Lwów: 1935, s. 32.
  24. Ukraińska Lista Katyńska. Rada Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, 1994. s. 55. [dostęp 18 grudnia 2014].
  25. Katyńskie dęby w: Verbum, Miesięcznik parafii Wniebowzięcia NMP w Zagórzu, nr 5(75) z 2010 s.4
  26. KATYŃ… OCALIĆ OD ZAPOMNIENIA. W Zagórzu zostaną posadzone Dęby Pamięci. podkarpacie24.pl, 14 kwietnia 2010. [dostęp 8 stycznia 2014].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]