Who Wants to Be a Millionaire? (Wielka Brytania)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Who Wants to Be a Millionaire?
Rodzaj programu teleturniej
Kraj produkcji  Wielka Brytania
Język angielski
Prowadzący Chris Tarrant (1998–2014)
Jeremy Clarkson (2018–)
Data premiery 4 września 1998
Lata emisji 1998–2014, od 2018
Liczba odcinków (liczba sezonów) 610[a] (32 serie)
Czas trwania odcinka ok. 22–50 minut
Format nadawania 4:3 (1998–1999)
16:9 (1999–2014, od 2018)
Produkcja
Produkcja Celador (1998–2007)
2waytraffic (2007–2010)
Victory Television (2011–2014)
Stellify Media (2018)
Stacja telewizyjna ITV
Strona internetowa

Who Wants to Be a Millionaire?brytyjski teleturniej prowadzony przez Jeremy’ego Clarksona (od 2018), dawniej przez Chrisa Tarranta i stworzony przez Davida Briggsa wraz ze Stevenem Knightemi Mikiem Whitehillem oraz nadawany na antenie ITV od 4 września 1998 do 14 lutego 2014 oraz od 5 maja 2018.

Zadaniem uczestnika jest udzielenie poprawnych odpowiedzi na piętnaście pytań (w latach 2007–2014 – dwanaście) z zakresu wiedzy ogólnej. Nagrodą główną jest milion funtów.

13 września 2018 roku stacja ITV potwierdziła powrót programu z Jeremym Clarksonem.

Emisja w Polsce[edytuj | edytuj kod]

Who Wants to Be a Millionaire było pierwszym programem nadanym przez stację TV 6[1]. 30 maja 2011 r. kanał rozpoczął emisję piątej serii teleturnieju. Format po raz ostatni pokazała stacja 13 lipca 2013 r. (wyświetlono wtedy najprawdopodobniej ostatni odcinek dziewiątej serii). Całość nadawana była w oryginalnej wersji językowej – bez tłumaczenia na język polski.

Od 25 stycznia 2019 r. na kanale BBC Brit można oglądać 31. serię programu z polskim lektorem i spolszczonymi belkami. Stacja nadaje ją pod nazwą Who Wants to Be a Millionaire z Jeremym Clarksonem[2].

Zasady gry[edytuj | edytuj kod]

 Zobacz więcej w artykule Who Wants to Be a Millionaire?, w sekcji Zasady gry.

Eliminacje[edytuj | edytuj kod]

Lata 1998–2010 i od 2018 (Fastest Finger First)[edytuj | edytuj kod]

Dziesięcioro zawodników w studio odpowiadało na pytanie, do którego podane były cztery możliwe warianty odpowiedzi. Ze wszystkich, którzy zaznaczyli prawidłową odpowiedź, wybierana była osoba, która zrobiła to najszybciej. Automatycznie przechodziła do zasadniczej części gry. W drugiej serii programu zmieniono jedną rzecz: 4 podane odpowiedzi trzeba było ułożyć w odpowiedniej kolejności (np. alfabetycznie, chronologicznie czy od najmniejszego do największego). W 2018 roku liczbę uczestników biorących udział w eliminacjach zmniejszono z 10 do 6.

2010–2014[edytuj | edytuj kod]

Zawodnicy wchodzili do gry po kwalifikacjach przed nagraniem. Opcja kto pierwszy, ten lepszy nie była praktykowana[3].

Gra właściwa[edytuj | edytuj kod]

Aby wygrać główną nagrodę, gracz musi udzielić 15 (w latach 2007– 2014 r. – dwunastu) poprawnych odpowiedzi na pytania. Przy każdym z nich widnieją cztery możliwe odpowiedzi, wśród których zawsze jedna była poprawna. Za odpowiedzi na poszczególne pytania uczestnik może wygrać:

Pytanie Kwota (1998–2007) Kwota (2007–2014) Kwota (2018–)
1 100 £ 500 £ 100 £
2 200 £ 1000 £ 200 £
3 300 £ 2000 £ 300 £
4 500 £ 5000 £ 500 £
5 1000 £ 10 000 £ 1000 £
6 2000 £ 20 000 £ 2000 £[b]
7 4000 £ 50 000 £ 4000 £[b]
8 8000 £ 75 000 £ 8000 £[b]
9 16 000 £ 150 000 £ 16 000 £[b]
10 32 000 £ 250 000 £ 32 000 £[b]
11 64 000 £ 500 000 £ 64 000 £[b]
12 125 000 £ 1 000 000 £ 125 000 £[b]
13 250 000 £ 250 000 £[b]
14 500 000 £ 500 000 £[b]
15 1 000 000 £ 1 000 000 £
Chris Tarrant prowadził teleturniej przez ponad 15 lat.

Wygrane nie kumulują się, tzn. odpowiadając poprawnie na trzy pierwsze pytania zawodnik ma na koncie 300 funtów (a nie: 100+200+300=600).

W każdej chwili istnieje możliwość wycofania się z gry i zabrania ostatnio wygranej kwoty. Jeżeli jednak zawodnik zdecyduje się grać, ale odpowie błędnie – traci to co uzyskał i wygrywa kwotę gwarantowaną (w tabeli zaznaczone tłustą czcionką).

Koła ratunkowe[edytuj | edytuj kod]

W ciągu gry zawodnik może wykorzystać cztery koła ratunkowe (ang. lifelines):

  • Telefon do przyjaciela (Phone-A-Friend) – gracz ze studia łączy się telefonicznie z wybraną przez gracza osobą; od momentu rozpoczęcia czytania pytania miał on 30 sekund na pomoc znajomemu[4];
  • Pytanie do publiczności (Ask the Audience) – publiczność w studio za pomocą pilotów wybiera odpowiedź, którą uważa za słuszną; następnie wyniki głosowania są wszystkim przedstawiane;
  • Pół na pół (Fifty-Fifty) – dwie losowo wybrane błędne odpowiedzi są odrzucane, pozostają tylko poprawna i jedna błędna;
  • Zapytaj prowadzącego (Ask the Host) – uczestnik może zapytać prowadzącego (który nie znał wcześniej pytań oraz nie ma informacji o poprawnej odpowiedzi ani wskazówek) o pomoc w udzieleniu odpowiedzi na pytanie; prezenter dysponuje wyłącznie własną wiedzą.

W latach 2002–2003 i 2010–2014 dostępne było dodatkowe koło ratunkowe: Zamiana pytania (Switch the Question). Gdy pojawiło się pierwszy raz, gracze mogli go użyć w zamian za inne koło ratunkowe. Gdy po latach powróciło, dostawali je bonusowo po osiągnięciu 2. progu gwarantowanego (50 000 £).

Gra na czas[edytuj | edytuj kod]

W 2010 roku wprowadzono pewną wariację[3]. Od tej pory uczestnicy mieli określony limit czasu na udzielenie odpowiedzi. Dla pierwszych dwóch pytań wynosił on 15 sekund, dla pytań 3–7 – 30 sekund; kolejne pytania nie miały już limitu. Nieudzielenie odpowiedzi w czasie, traktowane było jak udzielenie błędnej (utrata wszystkiego lub spadek do kwoty gwarantowanej). W przypadku chęci użycia koła ratunkowego, czas zostawał zatrzymywany, ale tylko na czas korzystania z pomocy.

Prowadzący zwykł nazywać zegar odliczający czas wielkim, złym zegarem (The Big Bad Clock)[5].

Po powrocie programu w 2018 r. przywrócono nieograniczony czas na zastanawianie się nad odpowiedzią.

Spis serii[edytuj | edytuj kod]

Seria Pierwszy odcinek Ostatni odcinek Liczba odc.
1 4 września 1998 25 grudnia 1998 11
2 1 stycznia 1999 13 stycznia 1999 13
3 5 marca 1999 16 marca 1999 12
4 3 września 1999 14 września 1999 13
5 5 listopada 1999 26 grudnia 1999 18
6 16 stycznia 2000 22 stycznia 2000 7
7 26 marca 2000 1 maja 2000 13
8 7 września 2000 6 stycznia 2001 55
9 8 stycznia 2001 26 kwietnia 2001 45
10 4 września 2001 29 grudnia 2001 43
11 5 stycznia 2002 9 kwietnia 2002 55
12 31 sierpnia 2002 28 grudnia 2002 19
13 4 stycznia 2003 31 maja 2003 22
14 30 sierpnia 2003 27 grudnia 2003 21
15 3 stycznia 2004 5 czerwca 2004 23
16 18 września 2004 25 grudnia 2004 16
17 1 stycznia 2005 11 czerwca 2005 24
18 17 września 2005 31 grudnia 2005 11
19 7 stycznia 2006 8 lipca 2006 27
20 9 września 2006 6 stycznia 2007 13
21 10 marca 2007 28 lipca 2007 17
22 18 sierpnia 2007 30 października 2007 11
23 1 stycznia 2008 3 czerwca 2008 19
24 16 sierpnia 2008 31 stycznia 2009 18
25 13 czerwca 2009 20 grudnia 2009 20
26 13 kwietnia 2010 8 czerwca 2010 8
27 3 sierpnia 2010 23 grudnia 2010 11
28 2 kwietnia 2011 19 grudnia 2011 6
29 3 stycznia 2012 20 grudnia 2012 11
30 1 stycznia 2013 11 lutego 2014 11
31[6] 5 maja 2018 11 maja 2018 7
32 1 stycznia 2019 8 marca 2019 11

Zwycięzcy[edytuj | edytuj kod]

W całej historii brytyjskiej wersji programu główna wygrana padła 5 razy. Zdobyli ją: Judith Keppel (20 grudnia 2000), David Edwards (21 kwietnia 2001), Robert Brydges (29 września 2001), Pat Gibson (24 kwietnia 2004) oraz Ingram Wilcox (23 września 2006). Wszyscy zwyciężyli w 15-pytaniowej wersji gry.

Oszustwo za milion[edytuj | edytuj kod]

Charles i Diana Ingram

Główną wygraną udało się zdobyć jeszcze jednemu mężczyźnie. Jednemu z zawodników brytyjskiej wersji programu – Charlesowi Ingramowi – udowodniono, że w czasie gry porozumiewała się z nim jedna z osób przystępujących do eliminacji – Tecwen Whittock. Za pomocą kaszlnięć oczekujący na rundę kwalifikacyjną sugerował, która z odpowiedzi jest poprawna. W przypadku, gdy uczestnik nie znał odpowiedzi, głośno zastanawiał się nad pytaniem i rozważał każdy z możliwych wariantów, po czym podpowiadający zaczynał kaszleć w momencie, gdy rozważana opcja była poprawna. Wiedzę na ten temat czerpał dzięki podłączonym do siebie pagerom. W oszustwo zamieszana była również żona zawodnika – Diana Ingram – która siedziała wśród publiczności i podpowiadała uczestnikowi, gdy nie udawało się to osobie oczekującej na rundę eliminacyjną. Tym sposobem wspólnicy odpowiedzieli poprawnie na wszystkie pytania w grze[7].

Sposób, w jaki przebiegała gra, budził wiele zastrzeżeń wśród realizatorów. Podejrzewali oni, że zawodnik oszukuje, ale trudno było im odgadnąć, jak tego dokonuje. Na trop afery wpadł jeden z pozostałych 10 uczestników oczekujących na etap kto pierwszy, ten lepszy. Przy przedostatnim pytaniu zwrócił uwagę na Whittocka kaszlącego w nienaturalny sposób. Utwierdził się w swoim przekonaniu, gdy podpowiadający kaszlnął dokładnie w chwili, kiedy Ingram rozważał poprawną odpowiedź przy ostatnim, 15. pytaniu:

Quote-alpha.png
Cyfra jeden, po której następuje sto zer, jest znana pod jaką nazwą?

Po zakończeniu nagrania producenci i reżyseria zostali poinformowani o całym zajściu[8].

Wypłacenie nagrody zostało wstrzymane. Odcinek miał zostać pokazany 18 września 2001, jednak został wyemitowany 21 kwietnia 2003 wraz z reportażem opisującym aferę. Oskarżeni: 39-letni wówczas Charles Ingram, jego żona Diana oraz wspólnik Tecwen Whittock, zostali uznani na początku 2003 roku przez londyński sąd za winnych spisku i próby wyłudzenia miliona funtów[9].

O oszustwie opowiada film dokumentalny Who Wants To be a Millionaire: Major Fraud, w którym zawarto również wypowiedzi producentów oraz świadków skandalu obecnych w studiu.

Oprawa teleturnieju[edytuj | edytuj kod]

Studio salwadorskiej odmiany programu.
 Zobacz więcej w artykule Who Wants to Be a Millionaire?, w sekcji Oprawa teleturnieju.

W 2010 roku studio zostało odnowione. Sprawiało wrażenie, że jest w nim więcej miejsca; zamontowano nowocześniejsze światła, dodano nowe kolory. Również podkład muzyczny został odświeżony, wiele utworów zaaranżowano w stylu techno[10]. Na 20-lecie programu zostało wybudowane nowe studio, różniące się od poprzednich – z założenia bardziej nowoczesne, z wyświetlaczem jako podłogą.

Nagrody zdobyte przez teleturniej[edytuj | edytuj kod]

Oryginalna wersja programu Who Wants to Be a Millionaire? zdobyła w Wielkiej Brytanii 13 nagród[11].

Rok zdobycia Nagroda Kategoria
1998 British Comedy Award Najlepszy program rozrywkowy
1999 Royal Television Society Television Award Program rozrywkowy
1999 National Television Award Najpopularniejszy quiz telewizyjny
2000 National Television Award Najpopularniejszy quiz telewizyjny
2000 Broadcasting Press Guild Award Najlepszy prowadzący
2000 Royal Television Society Television Award Program rozrywkowy & Sitcom
2000 TV Quick Award Program rozrywkowy
2000 Television and Radio Industries Club Award Program rozrywkowy
2001 National Television Award Najpopularniejszy quiz telewizyjny
2002 National Television Award Najpopularniejszy quiz telewizyjny
2003 National Television Award Najpopularniejszy quiz telewizyjny
2004 National Television Award Najpopularniejszy quiz telewizyjny
2005 National Television Award Najpopularniejszy quiz telewizyjny

Na międzynarodowych festiwalach teleturniej został nagrodzony trzykrotnie.

Rok zdobycia Nagroda Kategoria
1999 Srebrna Róża na festiwalu Rose d'Or Light Entertainment Teleturniej
1999 BAFTA TV Award Najlepszy program rozrywkowy (light entertainment)
2004 Złota Nimfa na Festiwalu Telewizyjnym w Monte Carlo Format telewizyjny: teleturniej

Promocja programu[edytuj | edytuj kod]

Na brytyjskim rynku dostępna była książka Behind the Scenes at „Who Wants to be a Millionaire?” autorstwa Toma McGregora, opisująca szczegóły powstawania i produkcji teleturnieju oraz statystyki wszystkich rozgrywek[12][13]. Ponadto do kupienia był pełny soundtrack z programu, zawierający wszystkie motywy muzyczne i dźwiękowe teleturnieju[14] oraz 5 książek z zestawami pytań do teleturnieju[15].

Gry na podstawie teleturnieju[edytuj | edytuj kod]

Gry planszowe

W 1999 roku wyprodukowana została przez firmę Upstars gra planszowa, imitująca zasady teleturnieju. Łącznie zostały wydane 3 wersje tej gry, różniące się pytaniami[16].

Gry komputerowe

W Wielkiej Brytanii zostały wydane cztery wersje gry wideo. Pierwsza z nich, pt. Who Wants to Be a Millionaire?, została wydana w 2000 roku i wyprodukowana przez Eidos na platformy PC, Macintosh oraz PlayStation. Następne wersje: Who Wants to Be a Millionaire? 2nd Edition, Who Wants to Be a Millionaire? Party Edition oraz Who Wants to Be a Millionaire? Junior Edition różnią się w stosunku do pierwszej edycji modyfikacjami kosmetycznymi w grafice oraz nowymi zestawami pytań[17]. W 2011 roku ukazała się również wersja na Xbox 360 z obsługą Kinecta, z możliwością ustnych odpowiedzi na pytania (w języku angielskim)[18].

Gry Java

Gra Who Wants to Be a Millionaire? ukazała się w wersji na telefony komórkowe z obsługą Java[19]. Powstało pięć edycji tej gry, różniących się głównie pytaniami. W najnowszej wersji została wprowadzona nowa grafika, wzorowana na oprawie odświeżonej edycji teleturnieju. Zasady gry w wersji na telefon komórkowy są zbieżne z tymi, które obowiązują w prawdziwym wydaniu: grający odpowiada na kolejne pytania (z ograniczeniem czasowym do 40 sekund), obowiązują te same progi nagród oraz sumy gwarantowane, może również skorzystać z trzech kół ratunkowych. Ze względu na ograniczenia techniczne, koło telefon do przyjaciela polega na tym, iż gracz otrzymuje odpowiedź „przyjaciela” wraz z jego opisem na ile pewna jest to odpowiedź (np. „Wydaje mi się, że to C”). Koło ratunkowe pytanie do publiczności charakteryzuje się tym, iż wraz ze wzrostem trudności pytania mniejsza liczba osób wskazuje poprawną odpowiedź. Gra Java została wyprodukowana przez firmę Glu Mobile.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Stan na 8 marca 2019 r., po zakończeniu odcinka.
  2. a b c d e f g h i Przed zadaniem pytania za daną stawkę prowadzący pyta, czy kwota ta – po udzieleniu poprawnej odpowiedzi na pytanie – ma się stać sumą gwarantowaną. Zawodnik mógł więc ustanowić drugi próg gwarantowany według własnego upodobania, między kwotami 2000 (pyt. 6.) a 500 000 (pyt. 14.).

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. "Milionerzy" w oryginalnej wersji na TV6, Media2.pl [dostęp 2019-01-26] (pol.).
  2. Who Wants to Be a Millionaire z Jeremym Clarksonem | BBC Brit | Programy, BBC Studios Polska [dostęp 2019-01-26] (pol.).
  3. a b Publikacja w otwartym dostępie – możesz ją bezpłatnie przeczytać Stuart Heritage, So, who likes the new-look Who Wants to be a Millionaire?, „The Guardian”, 4 sierpnia 2010, ISSN 0261-3077 [dostęp 2016-12-30] (ang.).
  4. W odcinkach na żywo osoby te zapraszano na miejsce nagrania, ze względu na coraz częstsze wykorzystywanie dostępu do Internetu na wyszukanie właściwych odpowiedzi.
  5. Format changes for the 12th series of Millionaire [dostęp 2016-12-30].
  6. Confirmed: Who Wants To Be A Millionaire? returns with new host @JeremyClarkson for a week of special shows, www.twitter.com [dostęp 2018-04-25] (pol.).
  7. The Ingrams Millionaire Trial – UKGameshows (ang.). ukgameshows.com. [dostęp 2010-01-13].
  8. The Ingrams Millionaire Trial – UKGameshows (ang.). ukgameshows.com. [dostęp 2010-01-13].
  9. Michał Czarnecki: Oszustwo w "Milionerach" (pol.). medianews.com.pl, 2003-04-10. [dostęp 2008-05-12].
  10. Who Wants to be a Millionaire? – UKGameshows (ang.). ukgameshows.com. [dostęp 2009-12-25].
  11. "Who Wants to Be a Millionaire" (1998) – Awards (ang.). imdb.com. [dostęp 2009-12-30].
  12. Who Wants to be a Millionaire? – UKGameshows (ang.). ukgameshows.com. [dostęp 2009-12-25].
  13. Behind the Scenes at "Who Wants to be a Millionaire?": Amazon.co.uk: Graeme Grant: Books (ang.). amazon.co.uk. [dostęp 2010-01-13].
  14. Who Wants To Be A Millionaire? The Album: Amazon.co.uk: Toys & Games (ang.). amazon.co.uk. [dostęp 2010-01-13].
  15. Who Wants to be a Millionaire? – UKGameshows (ang.). ukgameshows.com. [dostęp 2009-12-25].
  16. Who Wants to be a Millionaire? – UKGameshows (ang.). ukgameshows.com. [dostęp 2009-12-25].
  17. Who Wants to be a Millionaire? – UKGameshows (ang.). ukgameshows.com. [dostęp 2009-12-25].
  18. Who Wants To Be A Millionaire? (ang.). [dostęp 2012-06-18].
  19. Who Wants To Be A Millionaire 2 Mobile Game (ang.). gamemobile.co.uk. [dostęp 2010-03-04].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]