Wieńczysław Wagner

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wieńczysław Józef Wagner
von Igelgrund zum Zorstein
Kraj działania  Stany Zjednoczone
Data i miejsce urodzenia 12 grudnia 1917
Moskwa
Data i miejsce śmierci 11 lutego 2013
Sarasota
Profesor nauk prawnych
Specjalność: prawo międzynarodowe i porównawcze
Alma Mater Uniwersytet Warszawski
Doktorat 1947
Uniwersytet Paryski
Habilitacja 1957
Northwestern University
Profesura 1962 (tenure)
Doktor honoris causa
(Uniwersytet Mikołaja Kopernika – 1990)
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż z Mieczami Orderu Krzyża Niepodległości Złoty Krzyż Zasługi Medal „Pro Memoria”Komandor Honoru i Dewocji (ius patronatus)

Wieńczysław Józef Wagner von Igelgrund zum Zorstein (ur. 12 grudnia 1917 w Moskwie, zm. 11 lutego 2013 w Sarasocie) – porucznik NOW-AK i PSZ, powstaniec warszawski, działacz społeczny i profesor nauk prawnych w USA i w Polsce specjalizujący się w prawie międzynarodowym i porównawczym.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się jako syn Józefa Wagnera von Igelgrund zum Zorstein i Małgorzaty z domu de Ferrein. Ukończył Gimnazjum im. Joachima Lelewela w Warszawie. W latach 1935-1939 studiował prawo na Uniwersytecie Warszawskim. Był wiceprezesem Polskiego Akademickiego Związku Zbliżenia Międzynarodowego „Liga” i Koła Prawników UW[1]. Był jednym z delegatów „Ligi” wysłanych do Włoch w 1938 w celu podpisaniu umowy z oficjalną włoską organizacją studencką GUF (Gruppo universitario fascista)[2]. Od 1937 był członkiem korporacji akademickiej „Arkonia”, a w 1939 uzyskał tytuł magistra prawa na UW oraz w Akademii Prawa Międzynarodowego w Hadze. Podczas okupacji odbył w Warszawie aplikację sądową i adwokacką. Był żołnierzem NOW, kierownikiem warszawskiego Wydziału Informacji i członkiem Zarządu Okręgu Stronnictwa Narodowego, oraz pracownikiem Delegatury Rządu na Kraj (w sekcji spraw zagranicznych „Moc", na stanowisku referenta w referacie zachodnioeuropejskim i w referacie wschodnioeuropejskim[3]). Podczas powstania warszawskiego był oficerem do spraw specjalnych Zgrupowania NOW-AK „Harnaś” i redaktorem naczelnym Warszawskiego Dziennika Narodowego. Po upadku powstania był więziony w niemieckich obozach jenieckich w Fallingbostel i Bergen-Belsen, skąd został wyzwolony przez wojska amerykańskie, po czym został zastępcą szefa Wydziału VI Sztabu Polskiego Ośrodka Wojennego w Lubece. Następnie pracował w dziale informacji i prasy II Korpusu Polskich Sił Zbrojnych we Włoszech, skąd został przeniesiony na placówkę do Paryża, gdzie w 1947 obronił doktorat z prawa międzynarodowego na Uniwersytecie Paryskim. W czasie pobytu we Francji był wiceprezesem Polskiego Stowarzyszenia Studentów Katolickich Veritas, pierwszym prezesem Oddziału Koła Armii Krajowej we Francji, członkiem Rady Naczelnej Koła AK w Londynie i przewodniczącym I Zjazdu Uchodźstwa Wojennego we Francji. W 1948 wyjechał do Stanów Zjednoczonych, gdzie w rok później rozpoczął studia doktoranckie na Northwestern University w Chicago, które ukończył w 1953 z tytułem Juris Doctor, a w 1957 z tytułem Doctor of Juridical Sciences (odpowiednik habilitacji). W latach 1953-1962 był profesorem prawa na University of Notre Dame, w latach 1962-1971 na Indiana University (full professor with tenure), w latach 1971-1989 na University of Detroit, w latach 1989-1990 na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika, a następnie na Uniwersytecie Jagiellońskim. Był profesorem wizytującym na ponad 30 uczelniach na świecie i autorem ponad 250 prac naukowych z zakresu prawa konstytucyjnego, międzynarodowego, cywilnego i porównawczego, a także rozwoju polskiej tolerancji i myśli demokratycznej w okresie przedrozbiorowym, oraz wieloletnim redaktorem naczelnym periodyku prawniczego American Journal of Comparative Law w latach 1962-1990. Był również zamiejscowym członkiem korespondentem Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczyźnie[4]. Miał troje dzieci: Józefa, Aleksandrę i Małgorzatę[5][6][1][7].

Odznaczenia, tytuły i nagrody[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Wieńczysław Wagner (1917-2013), Arkon. archiwumkorporacyjne.pl. [dostęp 2014-08-05].
  2. Wieńczysław Wagner. Włosko-polska umowa akademicka z 1938 roku. „Glaukopis”. nr 1, 2006. 
  3. Władysław Minkiewicz: Wspomnienia (I) 1939–1954 [w:] Zeszyty Historyczne nr 80/1987, s. 122-123
  4. Wybór członków Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczyźnie, Polskie Towarzystwo Naukowe na Ojczyźnie s. 72. docplayer.pl. [dostęp 2016-10-09].
  5. MPW: Wieńczysław Wagner. W: Powstańcze biogramy [on-line]. 1944.pl. [dostęp 2014-08-05].
  6. a b c d Wienczyslaw Jozef Wagner (ang.). poles.org. [dostęp 2014-08-05].
  7. a b c Mirosław Nesterowicz. Prof. Wieńczysław Wagner, doktor honoris causa UMK (1917-2013). „Głos Uczelni”. 03/3013, s. 23. Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu. 
  8. Wieńczysław Józef Wagner von Igelgrund. „Gazeta Wyborcza”, 2013-02-11. nekrologi-kondolencje.pl. 
  9. Komunikat o nadaniu Orderu Odrodzenia Polski. „Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej”, s. 56, Nr 5 z 18 grudnia 1988. 
  10. Medale Pro Memoria. ny.pl, 2007-08-24. [dostęp 2014-08-06].
  11. M.P. z 2013 r. poz. 919