Wielkopolski Związek Piłki Nożnej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wielkopolski Związek Piłki Nożnej
Data założenia 20 stycznia 1913
OZPN Kaliski, Koniński, Leszczyński, Pilski
Adres ul. Warmińska 1, 60-622 Poznań
Prezes zarządu Paweł Wojtala
Strona WWW http://wielkopolskizpn.pl/

Wielkopolski Związek Piłki Nożnej (WZPN) – aktualnie organ terenowy Polskiego Związku Piłki Nożnej. Został założony w 1913 jako Związek Polskich Towarzystw Sportowych na Rzeszę Niemiecką. W roku 1920 zmienił nazwę na Poznański Związek Okręgowy Piłki Nożnej, aby była ona zgodna ze statutem PZPN. Od 2000 roku obowiązuje nazwa Wielkopolski Związek Piłki Nożnej. Jeden z 16 Wojewódzkich Związków Piłki Nożnej w Polsce, zarządzający rozgrywkami piłkarskimi w woj. wielkopolskim.

Historia[edytuj | edytuj kod]

  • WZPN powstał 20 stycznia 1913 roku jako Związek Polskich Towarzystw Sportowych na Rzeszę Niemiecką. Pierwszym prezesem wybrany został Czesław Palluth, a założycielami były trzy kluby: Warta, Posnania i Ostrovia Ostrów Wielkopolski.
  • 14 marca 1920 ZPTS zmienił nazwę na Poznański Związek Okręgowy Piłki Nożnej, a jego prezesem był wówczas Franciszek Rotnicki. Zmiana nazwy wynikała z konieczności dostosowania się do wymogów PZPN. Podawana dotychczas data założenia związku (rok 1921), jest błędna. Zygmunt Górecki, uważany dotąd za pierwszego prezesa, został nim w roku 1921.
  • W sierpniu 1921 Poznański ZOPN zrzeszał 25 klubów, w tym 8 z Poznania: AZS, Pogoń, Posnania, TS Przyjaciele Sportu, Unia, Warta, Wisła i Zorza. Pozostałe kluby to: Polonia Bydgoszcz, KS Chodzież, Stella Gniezno, WKS Grudziądz, Victoria Jarocin, Prosna Kalisz, TG Kartuzy, Polonia i Pogoń Leszno, Ostrovia Ostrów Wielkopolski, Prosna Pleszew, Polonia Środa Wielkopolska, Polonia Kępno, Czarni i Sokół Toruń, KS Tuchola oraz Unitas Wolsztyn.
  • 20 marca 1923, na mocy uchwały Walnego Zgromadzenia PZPN, z powodu utworzenia Toruńskiego ZOPN – przekazano w jurysdykcję nowo utworzonemu związkowi kluby zrzeszone dotąd w Poznańskim ZOPN, których siedziba mieściła się w okręgu toruńskim. Były to: Polonia Bydgoszcz, Wojskowy KS Grudziądz, Powiwoj Grudziądz, KS Kartuzy, Torunia Toruń, Czarni Toruń, TKS Toruń, Sokół Toruń oraz Goplania Inowrocław. Ponadto Prosna Kalisz przeszła do Łódzkiego ZOPN.
  • 11 maja 1923 – związek, na łamach swego organu – tygodnika „Sportowiec” ogłosił uroczyste obchody jubileuszu dziesięciolecia powstania Poznańskiego ZOPN i z tej okazji zorganizował mecz Poznań – Warszawa.
  • 17 stycznia 1937 – wskutek uregulowań statutowych, zgodnie z ogólnokrajowymi zasadami tworzenia nazw związków, Poznański ZOPN przekształcił się w Poznański OZPN.
  • 23 lipca 1939 na skutek reformy administracyjnej kraju przyjęto kluby podokręgu kaliskiego, przyłączonego uchwałą Walnego Zgromadzenia PZPN do okręgu poznańskiego. Przyjęto: do ligi okręgowej Bielarnię Kalisz, do klasy A TUR Kalisz i SPAW Kalisz, a do klasy B Makabi Kalisz i Gwiazdę Kalisz.
  • 6 marca 1945 – odbyło się pierwsze powojenne zebranie działaczy Poznańskiego OZPN, reaktywujące jego działalność po przerwie spowodowanej wybuchem II wojny światowej.
  • 18 lutego 1951 – utworzono komisję likwidacyjną związku, który stracił osobowość prawną, równolegle powołano Sekcję Piłki Nożnej Wojewódzkiego Komitetu Kultury Fizycznej.
  • 13 stycznia 1957 – reaktywowano Poznański Okręgowy Związek Piłki Nożnej.
  • 1 stycznia 1974 – po kolejnej reorganizacji polskiego sportu POZPN przyjął nazwę Sekcja Piłki Nożnej Wojewódzkiej Federacji Sportu w Poznaniu.
  • W roku 1976, po reformie administracyjnej, rozpadł się na pięć związków wojewódzkich: Kaliski, Koniński, Leszczyński, Pilski i Poznański.
  • 3 czerwca 2000 – w efekcie nowego podziału administracyjnego kraju powołano Wielkopolski Związek Piłki Nożnej, w jego skład weszły dotychczasowe OZPN w Poznaniu, Kaliszu, Koninie, Lesznie i Pile.
  • 6 sierpnia 2016 prezesem WZPN został wybrany były piłkarz, Paweł Wojtala[1].

Rozgrywki[edytuj | edytuj kod]

  • 18 maja 1913 – meczem Posnania – Warta rozpoczęły się, zorganizowane przez związek, pierwsze mistrzostwa Wielkopolski w klasie I. Kolejna ich edycja rozpoczęła się w lutym 1914 r. i odbywała się w klasie I i II. Rozgrywki zostały jednak przerwane z powodu wybuchu I wojny światowej.
  • 31 sierpnia 1919 – meczem Posnania – Ostrovia wznowiono mistrzostwa okręgu poznańskiego w klasie I, ich organizatorem był Związek Polskich Towarzystw Sportowych.
  • 2 maja 1920 – meczem Warta – Posnania rozpoczęły się zorganizowane przez Poznański ZOPN eliminacje okręgowe pierwszych mistrzostw Polski, w ramach tzw. „klasy A”, które w czerwcu zostały przerwane z powodu wojny polsko-radzieckiej.
  • Od roku 1920 rozgrywki klasy A Poznańskiego ZOPN odbywały się w ramach mistrzostw Polski. W kolejnych latach rozgrywki odbywały się w klasach A, B i C. (Zobacz: Mistrzowie Kl.A). W sezonie 1936/37 klasę A zastąpiła Liga Okręgowa.
  • W latach 1921-1926 mistrz okręgu poznańskiego startował wraz z mistrzami innych okręgów w walce o tytuł Mistrza Polski. W roku 1927 utworzono Ligę Państwową (dzisiejszą ekstraklasę), a jednym z jej założycieli była Warta Poznań. Uczestniczyła ona w rozgrywkach ekstraklasy nieprzerwanie w latach 1927-1939. W latach 1928-1939 mistrz klasy A, a później poznańskiej Ligi Okręgowej, rywalizował w walce o awans do ekstraklasy. (Zobacz: Okręgowe rozgrywki w piłce nożnej w okresie międzywojennym)
  • Po II wojnie światowej rozgrywki ekstraklasy wznowiono w roku 1948, wzięły w nich udział Warta Poznań i |Lech Poznań. Rok później zainaugurowano rozgrywki ówczesnej II ligi z udziałem Ostrovii Ostrów Wlkp. Struktura rozgrywek okręgowych zmieniała się odtąd bardzo często. (Zobacz: Wykaz mistrzów w rozgrywkach regionalnych Wielkopolskiego Związki Piłki Nożnej).

Prezesi[edytuj | edytuj kod]

  • 1913–1914 – Czesław Palluth
  • 1914–1914 – Marian Beym
  • 1914–1915 – Czesław Sparty
  • 1917–1921 – Franciszek Rotnicki
  • 1921–1922 – Zygmunt Górecki
  • 1922–1923 – Alfons Krajna
  • 1923–1925 – Kazimierz Donat
  • 1925–1926 – Wacław Wrześniewicz
  • 1926–1928 – Kazimierz Żymalski
  • 1928–1928 – Kazimierz Donat
  • 1928–1929 – Czesław Sparty
  • 1929–1936 – Maksymilian Stürmer
  • 1936–1939 – Bogusław Seydlitz
  • 1945–1946 – Bogusław Seydlitz
  • 1946–1953 – Wacław Jonsik
  • 1953–1957 – Bolesław Wichniarek
  • 1957–1962 – Wacław Jonsik
  • 1962–1971 – Jan Śledziejowski
  • 1971–1973 – Stanisław Konieczny
  • 1974–1975 – Marian Cegła
  • 1975–1977 – Bogdan Zeidler
  • 1977–1981 – Ryszard Ćmielewski
  • 1981–1984 – Bogusław Boczarski
  • 1984–1997 – Marian Kustoń
  • 1997–2000 – Stanisław Butka
  • 2000–2016 – Stefan Antkowiak
  • od 2016 - Paweł Wojtala

Sukcesy[edytuj | edytuj kod]

Okręgi[edytuj | edytuj kod]

Lista klubów z Poznania[edytuj | edytuj kod]

Lp. Klub Data powstania Data likwidacji Obecnie Uwagi
1 Warta Poznań 1912 I liga (II) od 1949 Związkowiec Poznań, w 1950 fuzja z HCP Poznań, w latach 1951-1956 Stal Poznań
2 Posnania Poznań 1913 sekcja piłkarska do 1992 brak sekcji w latach 1907-1912 istniała jako niemiecka Normania, w latach 1954-1956 Start Poznań
3 Sparta Poznań 1913 1939 nie istnieje
4 Pogoń Poznań 1913 1947 nie istnieje powstała jako Trytonia, w 1947 fuzja z KKS Poznań (później Lech)
5 TS Unia Poznań 1915 sekcja piłkarska do 1935 istnieje jako Moto Klub Unia Poznań założony jako drużyna harcerska Mieczysław I
6 Jutrzenka Poznań 1919 1922 nie istnieje
7 TS Zorza Poznań 1919 1939 nie istnieje w 1923 fuzja ze Slavią Poznań
8 Britania Poznań 1920 1939 nie istnieje inny klub niż istniejąca przed I wojną niemiecka – FC Britania
9 Polonia Poznań 1919 1935 nie istnieje inny klub niż istniejąca prawie równolegle Polonia Główna
10 Przyjaciele Sportu Poznań 1920 1939 nie istnieje
11 Czarni Poznań 1920 1939 nie istnieje
12 Wisła Poznań 1920 1939 nie istnieje
13 Korona Poznań 1920 1947 fuzja z KKS Poznań
14 Slavia Poznań 1920 1923 nie istnieje w 1923 wchłonięta przez Spartę
15 Blask Poznań 1920 1939 nie istnieje założony jako Askania Starołęka, od 1921 Urania Starołęka, od 1930 Blask Poznań
16 AZS Poznań 1921 196?- brak sekcji piłkarskiej
17 Gimnazjalny KS Vis Poznań 1921 1939 nie istnieje
18 Orzeł Poznań 1921 1925 nie istnieje
19 Polonia Poznań 1921 Kl-Okręgowa (Poznań-wsch.) (VI) założony jako Polonia Główna, od 1950 Spójnia Poznań, w latach 1954-1956 Stal-Pomet Poznań
20 3 pułk lotniczy Poznań ? ? nie istnieje
21 Ruch Poznań 1921 1939 nie istnieje
22 Naprzód Poznań 1921 1939 nie istnieje
23 Lech Poznań 1922 Ekstraklasa (I) założony jako Lutnia Dębiec, od 1922 TS Liga Poznań-Dębiec, od 1930 KPW Liga Poznań, od 1933 KPW Poznań, w 1945 reaktywowany jako KKS Poznań, w 1947 fuzja z Pogonią Poznań, pd 1948 ZZK Poznań, od 1949 Kolejarz Poznań, od 1957 Lech Poznań, w 2006 fuzja z Amiką Wronki
24 Admira Poznań 1922 1999 nie istnieje powstał jako KS Strzelec, od 1926 jako Admira Poznań, w latach 1949-1956 Włókniarz Poznań, od 1973 Admira-Teletra Poznań
25 Pentatlon Poznań 1922 1939 nie istnieje
26 Amator Poznań 1922 1939 nie istnieje
27 TS Cybina Poznań 1923 1939 nie istnieje
28 Poznański KS Głuchoniemych Poznań 1923 1939 nie istnieje
29 Legia Poznań 1924 1948 nie istnieje klub włączono do Zrzeszenia Sportowego Ogniwo, niereaktywowany, spadkobiercą został KS Energetyk
30 Poznanianka Poznań 1924 1939 nie istnieje
31 Praga Poznań 1924 1930 nie istnieje
32 Argonia Poznań 1927 ? ? nie istnieje
33 HCP Poznań 1927 1950 nie istnieje od 1949 Stal Poznań, w 1950 fuzja z Wartą Poznań
34 Olimpia Poznań 1927 ? 1939 nie istnieje zupełnie inny klub niż powstały po II wojnie – GKS Olimpia Poznań
35 Grom Poznań 1928 1949 nie istnieje fuzja w 1949 roku z ZKS Budowlani Poznań
36 Surma Poznań 1929 1965 (?) nie istnieje (?) sekcję piłkarską przejęła Posnania Poznań.
37 Drukarz Poznań 1929 ? ? nie istnieje
38 TS Maraton Poznań 1929 ? ? nie istnieje
39 Victoria Poznań 1929 ? ? nie istnieje
40 Merkur Poznań 1929 ? ? nie istnieje
41 Goplania Poznań 1930 1934 nie istnieje
42 Zjednoczeni Poznań 1930 1948 nie istnieje
43 San Poznań 1931 1998 nie istnieje sekcja piłkarska przejęta przez Admirę Poznań
44 Pocztowiec Poznań 1932 ? brak sekcji piłkarskiej
45 Stomil Poznań 1935 196? nie istnieje
46 Centra Poznań 1935 ? nie istnieje
47 Budowlani Poznań 1940 1977 nie istnieje powstał jako KS Strzelecka, od 1945 jako Dąb Poznań, od 1952 Budowlani Poznań
48 Olimpia Poznań 1945 sekcja piłkarska do 2009 brak sekcji piłkarskiej
49 Tramwajarz Poznań ? ? nie istnieje
50 Skarbowiec Poznań ? ? nie istnieje
51 Nurt Poznań ? ? nie istnieje
52 Grunwald Poznań 1947 ? brak sekcji piłkarskiej
53 Ogniwo Poznań 1949 ? nie istnieje powstał jako Związkowy KS z klubów Surma, Legia, Tramwajarz, Naprzód, Skarbowiec i Nurt
54 Przemysław Poznań 1952 Kl-A gr.Poznań-I (VII)
55 Energetyk Poznań 1958 1995 nie istnieje spadkobierca tradycji Legii Poznań, później Ogniwo
56 TPS Winogrady Poznań 1965 Kl-Okręgowa Poznań-wsch. (VI) http://www.tpswinogrady.pl/
57 Poznańska 13 Poznań, wcześniej SKS 13 Poznań – najsłynniejszy klub młodzieżowy na terenie Wielkopolski 1973
58 Lotnik Poznań 1997 Kl-B gr. Poznań-I (VIII)
59 Poznaniak Poznań 1997 2009 brak sekcji seniorów
60 Stoper Poznań 1999 brak sekcji seniorów
61 Poznań 2000 2000 ? nie istnieje fuzja z TOS-TPS Poznań i przyjęcie nazwy TPS Winogrady
62 Chemik 01 Poznań 2001 ? nie istnieje
63 Smochowice Poznań ? ? nie istnieje
64 Szturm Junikowo Poznań 2001 Kl-A, gr. Poznań-I (VII)
65 Odlew Poznań 2002 Kl-B gr. Poznań-I (VIII) http://www.odlew.poznan.pl/
66 Poznań F.C. 2004 Kl-A gr. Poznań-I (VII) http://www.poznanfc.pl/zespol/historia/
67 Salos Poznań ? ?
68 Bola Poznań 2006 Kl-B gr. Poznań-I (VIII)

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Paweł Wojtala prezesem Wielkopolskiego Związku Piłki Nożnej. wzpn.poznan.pl, 2016-08-06. [dostęp 2016-08-07].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jarosław Owsiański, Dlaczego 1913?, „Gol” – kwartalnik WZPN, nr 114, s. 10, wyd. styczeń 2013.
  • Jarosław Owsiański, Tomasz Siwiński: Historia futbolu wielkopolskiego. WZPN Poznań, 2013. ISBN 978-83-64237-00-3.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]