Wilhelm Topinek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wilhelm Topinek
Data i miejsce urodzenia 16 stycznia 1880
Kęty
Poseł II kadencji Sejmu (II RP)
Okres od 4 marca 1928
do 30 sierpnia 1930
Przynależność polityczna Polska Partia Socjalistyczna

Wilhelm Topinek (ur. 16 stycznia 1880 w Kętach, zm. ?) – polski działacz socjalistyczny i związkowy, poseł na Sejm II kadencji w II RP.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Dom Wilhelma Topinka w Sanoku

Urodził się 16 stycznia 1880 w Kętach jako syn Józefa[1][2]. Ukończył sześć klas wydziałowych i szkołę przemysłową. Pracował jako robotnik (tokarz-metalowiec). Był zatrudniony w Sanoku, a następnie w Krakowie. Członek Polskiej Partii Socjalno-Demokratycznej Galicji i Śląska Cieszyńskiego. Od 1908 członek jej Komitetu Wykonawczego. Został prezesem zarządu Związku Metalowców w sanockiej Fabryce Wagonów[3]. Od 1905 krajowy sekretarz Związku Metalowców w Krakowie.

Od października 1918 był przedstawicielem PPSD w Polskiej Komisji Likwidacyjnej, stanowiącej pierwszą polską władzę na terenie Galicji. W sanockim zakładzie stanął na czele strajku trwającego od 6 czerwca do 25 lipca 1919 Fabryce Wagonów[4].

Od 1919 należał do zjednoczonej Polskiej Partii Socjalistycznej, był członkiem Rady Naczelnej. Od 1928 do 1934 wiceprzewodniczący, a od 1934 do 9 maja 1937 przewodniczący RN PPS, od lutego 1937 członek władz partii, od 9 maja 1937 członek Centralnego Komitetu Wykonawczego PPS[5].

Członek Centralnego Komitetu Wykonawczego od 1937 do 1939. Od 1920 sekretarz generalny, od 1927 członek egzekutywy, a od 1937 wiceprzewodniczący, a od 23 marca 1939 (po objęciu przez Jana Kwapińskiego urzędu prezydenta Łodzi[6]) przewodniczący Komisji Centralnej Klasowych Związków Zawodowych.

4 marca 1928 został wybrany posłem na Sejm II kadencji (1928–1930). Należał do klubu Związek Parlamentarny Polskich Socjalistów. Sekretarz Związku Zawodowego Metalowców i członek władz krajowych od 1919 do 1939. Był jednym z polskich delegatów na Nadzwyczajne Kongresy Międzynarodowej Federacji Związków Zawodowych: III w 1923, IV w 1927, V w 1930.

Na początku XX wieku zamieszkiwał w podsanockiej Posadzie Olchowskiej[1]. 29 września 1906 poślubił w Sanoku Walerię Konieczną (ur. 1879)[1]. Później w Sanoku jego domem prywatnym była do końca lat 30. tzw. Willa „Pod Topolami” (obecnie Dom Harcerza w Sanoku)[7][8][9]. W Warszawie zamieszkiwał przy ulicy Leszno 53.

We wrześniu 1939 uczestniczył obrony Warszawy, prowadził sekcję techniczną w ramach Robotniczego Komitetu Pomocy Społecznej, powstałego z inicjatywy PPS. Członek Robotniczego Komitetu Pomocy Społecznej i jeden z organizatorów Robotniczych Brygad Obrony Warszawy. Członek Komitetu Obywatelskiego przy Dowództwie Obrony Warszawy. Według jednego ze źródeł został ciężko ranny w swoim mieszkaniu na ul. Oboźnej, zginął w trakcie bombardowania, gdy przenoszono go do szpitala[10]. Według doniesienia prasowego z 4 października 1939 w tym czasie jako przedstawiciel związków robotniczych był członkiem Komitetu Obywatelskiego, obradującego nad najważniejszymi sprawami życia Warszawy po jej kapitulacji[11].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Księga małżeństw 1905–1912 Sanok. Sanok: Parafia Przemienienia Pańskiego w Sanoku, s. 20 (poz. 32).
  2. W powyższym źródle wskazano formę nazwiska „Topinka”.
  3. Józef Ząbkiewicz. Z kart historii SFA. Jak organizował się ruch związkowy w Sanoku. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 5, Nr 10 (103) z 1-10 kwietnia 1978. 
  4. Waldemar Bałda: Sowa i bocian. Opowieść o Posadzie Olchowskiej – III dzielnicy Miasta Sanoka. Kraków: AB Media, 2012, s. 85. ISBN 978-83-935385-7-7.
  5. Nowy C. K. W. Polskiej Partii Socjalistycznej. „Warszawski Dziennik Narodowy”. Nr 127B, s. 2, 10 maja 1937. 
  6. W kilku wierszach. „Codzienna Gazeta Handlowa”. Nr 72, s. 8, 28 marca 1939. 
  7. Józef Ząbkiewicz. Harcerska ulica – harcerski dom. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 5, Nr 29 (464) z 10-20 października 1988. 
  8. Józef Ząbkiewicz. Dom i jego gospodarze. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 5, Nr 13 (484) z 1–10 maja 1989. 
  9. Waldemar Bałda: Sowa i bocian. Opowieść o Posadzie Olchowskiej – III dzielnicy Miasta Sanoka. Kraków: AB Media, 2012, s. 84. ISBN 978-83-935385-7-7.
  10. W. Smreczyński (Zygmunt Zaremba), Jak powstawał WRN, w: Perspektywy walki. Zbiór artykułów i rozpraw pod redakcją Z. Zaremby, Paryż, luty 1947, s. 59.
  11. W kilku wierszach. „Warszawski Dziennik Narodowy”. Nr 264, s. 1, 4 października 1939. 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]