Witalis Skorupka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Witalis Waldemar Skorupka
Orzeł
pułkownik pułkownik
Data i miejsce urodzenia 16 lutego 1923
Sokółka
Przebieg służby
Stanowiska z-ca dowódcy plutonu
Główne wojny i bitwy II wojna światowa,
Akcja „Burza”
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych (1920-1941, dwukrotnie) Krzyż Partyzancki Krzyż Armii Krajowej Medal Wojska Medal „Pro Memoria”

Witalis Skorupka, ps. Orzeł, (ur. 16 lutego 1923 w Sokółce) – starszy sierżant Armii Krajowej, zastępca dowódcy plutonu w Akcji „Burza”, skazany na karę śmierci[1]. Kuzyn księdza Ignacego Skorupki.

Rodzina[2][edytuj | edytuj kod]

Matka, Zofia Nowacka, urodzona w 1900 roku w Mariupolu nad Morzem Azowskim, była córką polskiego kolejarza.

Ojciec, Aleksander Skorupka, urodził się na Podlasiu. Na przełomie 1914/1915 został powołany do armii carskiej. Podczas wojny walczył na frontach m.in. w Karpatach, skąd zdezerterował. W obawie przed wyrokiem za ucieczkę ponownie zgłosił się do wojska, gdzie pełnił rolę łącznika. Rewolucja październikowa zastała go w Petersburgu. Wstąpił do partii i jako działacz pojechał do Mariupola, gdzie poznał Zofię Nowacką. Z Mariupola, wraz z rodziną żony, wrócił do Polski w jednym z transportów Polaków organizowanych przez Dzierżyńskiego. Aleksander Skorupka był członkiem Polskiej Partii Socjalistycznej. Zmarł w 1945 w wyniku ran odniesionych w powstaniu warszawskim.

Ignacy Skorupka jest stryjecznym bratem ojca Witalisa Skorupki (Aleksandra)[3].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Dzieciństwo spędził w Białymstoku, był członkiem 3. drużyny harcerskiej im. Zawiszy Czarnego. Na przełomie 1938/1939 rodzina przeprowadziła się do Warszawy, mieszkali na Sadybie. Podczas wojny pełnił na początku rolę gońca. Brał udział w Akcji „Burza”. 9 listopada 1945 roku skazany w procesie kiblowym w więzieniu praskim przy ulicy 11 Listopada na karę śmierci. 36 dni spędził w celi śmierci, w 18. dniu jego pobytu pozorowano egzekucję[4]. Wyrok śmierci zamieniony został przez Bieruta na 10 lat więzienia. Podstawą ku złagodzeniu wyroku było zabicie przez Witalisa Skorupkę w akcji bojowej 22. pułku AK dwóch gestapowców: SS-Sturmscharführera Ludwika Krafta – szefa niemieckiej policji kryminalnej w Siedlcach oraz jego kierowcy, Alfonsa Mantza (również SS-mana), odpowiedzialnych za likwidację getta siedleckiego[5]. Witalis Skorupka wyszedł na wolność w 1953 roku, po ośmiu latach odsiadki.

Pełnił funkcję prezesa Związku Więźniów Politycznych Skazanych na Karę Śmierci w Okresie Reżimu Komunistycznego oraz wiceprezesa Warszawskiego Oddziału Związku Więźniów Politycznych Okresu Stalinowskiego[6].

Z okazji Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych został w 2016 roku awansowany przez ministra Antoniego Macierewicza na stopień pułkownika[7].

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. http://ahm.1944.pl/Witalis%20Waldemar_Skorupka?lang=en
  2. Vod.tvp.pl - Telewizja Polska S.A, vod.tvp.pl [dostęp 2017-11-20] (pol.).
  3. YouTube, www.youtube.com [dostęp 2017-11-20] (fr.).
  4. YouTube, www.youtube.com [dostęp 2017-11-20] (fr.).
  5. Z kedywu do celi śmierci :: Uważam Rze Historia, www.historia.uwazamrze.pl [dostęp 2017-11-20].
  6. Oficjalna strona Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej / Archiwum Lecha Kaczyńskiego / Aktualności / Rok 2008 / 69. rocznica wybuchu II Wojny Światowej, www.prezydent.pl [dostęp 2017-11-20] (pol.).
  7. Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie, www.muzeumwp.pl [dostęp 2017-11-20].
  8. M.P. z 2009 r. nr 7, poz. 69
  9. M.P. z 1995 r. nr 33, poz. 382

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]