Witold Ceraski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Grób Witolda Ceraskiego i jego żony na Cmentarzu Wagańkowskim w Moskwie

Witold Michał Henryk Ceraski (ros. Витольд Карлович Цераский, ur. 9 maja 1849 w Słucku, zm. 29 maja 1925 w Troicku) – rosyjski astronom polskiego pochodzenia[1], profesor.

Był synem Karola Dominika Ceraskiego (1817-1864) wieloletniego nauczyciela Gimnazjum Słuckiego i Stefanii z Korolków (zm.1907). Jego dziadkiem był Józef Ceraski (1763-1862), pastor kalwiński w Birżach. Witold Ceraski był wyznania ewangelicko-reformowanego[2].

Absolwent liceum w Słucku, a następnie Uniwersytetu Moskiewskiego z 1871 r. W 1882 zrobił magisterium, w 1887 doktorat, w latach 1889-1916 był profesorem Uniwersytetu Moskiewskiego. Od 1882 pracował na macierzystej uczelni, gdzie od 1890 do 1916 kierował obserwatorium uniwersyteckim. W 1914 został członkiem RAN. W 1916 zrezygnował z pracy na uczelni, choć dalej prowadził badania. Specjalizował się w badaniu jasności ciał kosmicznych i astrofotometrii. Stwierdził na podstawie pomiarów bolometryczych, że temperatura fotosfery Słońca przekracza 3500 K. Zapoczątkował (1895) również systematyczne fotografowanie nieba w celu obserwacji gwiazd zmiennych.

13 czerwca 1885 pracując w Obserwatorium Moskiewskim odkrył tak zwane srebrzyste obłoki[3].

Na jego cześć nazwano planetoidę (807) Ceraskia[4].

W 1972 Międzynarodowa Unia Astronomiczna uhonorowała Ceraskiego nazwą krateru na Księżycu[5].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Ceraski Witold, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2016-03-21].
  2. Ewa Cherner, Słownik biograficzny duchownych ewangelicko-reformowanych : Jednota Litewska i Jednota Wileńska 1815-1939, Warszawa 2017, s.71-72, ISBN 978-83-7507-233-4, OCLC 1035419854 [dostęp 2021-02-26].
  3. Piotr Klimuk: Szturm na nieważkość. Warszawa: Wydawnictwo „Książka i Wiedza”, 1983, s. 207. ISBN 83-05-11222-5.
  4. Lutz D. Schmadel: Dictionary of Minor Planet Names. Springer, 2003, s. 75. ISBN 3-540-00238-3.
  5. S.R. Brzostkiewicz. „Polskie” kratery na odwrotnej stronie Księżyca. „Urania”. 11, 1972. 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • A. Kijas: Polacy w Rosji od XVII wieku do 1917 roku. Instytut Wydawniczy PAX, Wydawnictwo Poznańskie, 2000. ISBN 83-211-1340-0. (pol.)
  • red. Włodzimierz Zonna: Kopernik - Astronomia - Astronautyka - przewodnik encyklopedyczny. Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1973, s. 56. (pol.)

Literatura dodatkowa[edytuj | edytuj kod]