Zofia Kirkor-Kiedroniowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Olga Boznańska, Portret Zofii Kirkor-Kiedroniowej, 1903-5
Grób Zofii Kirkor-Kiedroniowej na Powązkach; Warszawa (2008)

Zofia Kirkor-Kiedroniowa z domu Grabska (ur. 14 maja 1872 w Borowie nad Bzurą (ob. powiat łowicki), zm. 15 czerwca 1952) – polska nauczycielka i działaczka społeczna.

Była córką Stanisławy i Feliksa Grabskich, siostrą Stanisława i Władysława Grabskich. Urodziła się w majątku rodzinnym w Borowie i do 10 roku życia pobierała tutaj naukę. Następnie kształciła się w Warszawie, gdzie ukończyła tzw. Latający Uniwersytet i zdała egzamin rządowy na nauczycielkę matematyki.

Była członkiem Ligi Narodowej[1]. Była działaczką PPS i w latach 1894-1896 przebywała na zesłaniu w Rosji, w Permie i Jekaterynosławiu. Od 1905 do 1920 r. przebywała na Śląsku Cieszyńskim. Została działaczką Macierzy Szkolnej Śląska Cieszyńskiego, a od 1918 do 1920 r. była członkinią Rady Narodowej Śląska Cieszyńskiego. Należała do Narodowej Organizacji Kobiet[2].

Z pierwszego małżeństwa z Dymitrem Kirkorem (mąż zmarł 18 grudnia 1900) miała syna dr. Stanisława Kirkora, który w II RP był urzędnikiem w ministerstwie skarbu. 1 sierpnia 1905 r. poślubiła drugiego męża Józefa Kiedronia, z którym miała synów Władysława i Jana, który zmarł w 1921 r. Razem z nim zamieszkała na stałe w Dąbrowie na Śląsku Cieszyńskim. Od maja 1925 r. mieszkała Siemianowicach. W 1932 r. – po śmierci drugiego męża – ostatecznie wycofała się z życia publicznego. W czasie powstania warszawskiego przebywała w Warszawie. W 1945 r. przeniosła się do Borowa, gdzie zrekonstruowała swoje pamiętniki, które zaginęły w powstaniu. Zmarła 15 czerwca 1952 r. i została pochowana na warszawskich Powązkach.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Zofia Kirkor-Kiedroniowa: Wspomnienia, Wydawnictwo Literackie, Kraków, Tom I (1986), Tom 2 (1988), Tom 3 (1989)
  • Leksykon historii Polski, Warszawa 1995.
  • Polski Słownik Biograficzny tom XII, Kraków 1966-1967, str 394-396.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Stanisław Kozicki, Historia Ligi Narodowej (okres 1887-1907), Londyn 1964, s. 576.
  2. Robert Kotowski: Między polityką a działalnością społeczną - Narodowa Organizacja Kobiet w dwudziestoleciu międzywojennym. W: Agnieszka Janiak-Jasińska, Katarzyna Sierakowska, Andrzej Szwarc: Działaczki społeczne, feministki, obywatelki. Samoorganizowanie się kobiet po 1918 roku (na tle porównawczym). T. II. Warszawa: Wydawnictwo Neriton, 2009, s. 283. ISBN 978-83-7543-101-8. (pol.)