Zygmunt Holcer

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zygmunt Holcer
Data i miejsce urodzenia 10 listopada 1925
Kraków
Data i miejsce śmierci 17 lipca 2004
Kraków
Miejsce spoczynku Cmentarz Rakowicki
Zawód, zajęcie mikrobiolog, geolog, kolekcjoner
Alma Mater Uniwersytet Jagielloński
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oświęcimski

Zygmunt Holcer (ur. 10 listopada 1925 w Krakowie, zm. 17 lipca 2004 tamże) – polski mikrobiolog, kolekcjoner oraz badacz skamieniałości i minerałów, fotografik, historyk-amator i działacz społeczny. Więzień niemieckich obozów koncentracyjnych.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Po ukończeniu w 1937 roku Szkoły Ćwiczeń przy Państwowym Seminarium Nauczycielskim Męskim im. ks. Grzegorza Piramowicza, Zygmunt Holcer rozpoczął naukę w krakowskim gimnazjum Nowodworskiego, przerwaną po rozpoczęciu działań II wojny światowej. W latach okupacji uczył się w Staatliche Kunstgewerbeschule (Szkole Przemysłu Artystycznego), dzięki czemu uniknął wywiezienia na przymusowe roboty. Zaangażował się w działalność konspiracyjną. Aresztowany wraz z ojcem Mieczysławem w lutym 1943 roku został osadzony w KL Auschwitz, gdzie był poddawany eksperymentom medycznym. W październiku 1944 roku został przewieziony do Buchenwaldu, następnie przebywał w Ohrdrufie i Flossenbürgu. Po zakończeniu wojny powrócił do Krakowa.

Maturę zdał w 1946 roku w Liceum im. H. Sienkiewicza, po czym rozpoczął studia na Wydziale Matematyczno-Przyrodniczym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Po ich ukończeniu pracował jako mikrobiolog w Instytucie Gruźlicy w Krakowie, Sanatorium Dziecięcym w Rabce oraz Krakowskiej Wytwórni Surowic i Szczepionek. Na emeryturę przeszedł w 1981 roku. Zainteresował się geologią oraz kolekcjonerstwem skamielin i minerałów. Stworzył unikatową kolekcję zmineralizowanych szczątków roślinnych. Współpracował z Instytutem Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego i Muzeum Geologicznym Akademii Górniczo-Hutniczej. Eksponował swoje zbiory na około 30 wystawach, na których otrzymał 25 nagród za I lub II miejsce, wystawiał je również w krakowskich muzeach i Galerii Osobliwości „Este” prowadzonej przez Zbyluta Grzywacza oraz we Francji i Słowacji. Kolekcję paleobotaniczną przekazał w całości do otwartego w 2003 roku Muzeum Paleobotanicznego Instytutu Biologii UJ. Pozostałe zbiory geologiczne do Muzeum Geologicznego Akademii Górniczo-Hutniczej (w 1993 roku) oraz Muzeum Przyrodniczego Instytutu Systematyki i Ewolucji Zwierząt Polskiej Akademii Nauk.

Do innych zainteresowań Zygmunta Holcera należały badania nad architekturą obronną, szczególnie w regionie Krakowa i Ojcowskiego Parku Narodowego. Zajmował się między innymi historią Grodziska. Należał do sekcji „Architectura Militaris” przy Komisji Urbanistyki i Architektury krakowskiego oddziału Polskiej Akademii Nauk. Parał się również fotografią artystyczną, był członkiem Polskiego Towarzystwa Fotograficznego i współzałożycielem Krakowskiego Towarzystwa Fotograficznego. Kolekcjonował starodruki. Był autorem bądź współautorem publikacji z zakresu architektury obronnej (Architektura obronna, Mały słownik terminologiczny dawnej architektury obronnej w Polsce) oraz geologii i mineralogii (między innymi w dwumiesięczniku „Kamienie”, „Archiwum Mineralogicznym”, czasopiśmie „Polskie Towarzystwo Mineralogiczne – Prace Specjalne” czy kwartalniku „Geologia”).

Działał w Związku Inwalidów Wojennych oraz Związku Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych. Był odznaczony między innymi Krzyżem Kawalerskim (1984) i Oficerskim (1990) Orderu Odrodzenia Polski, Odznaką „Za Zasługi dla Ziemi Krakowskiej” (1985), Krzyżem Oświęcimskim (1987) i medalem Maximilian-Kolbe-Werk (1995). Zmarł w Krakowie 17 lipca 2004 roku i został pochowany na Cmentarzu Rakowickim.

Był mężem historyk sztuki Teresy Małkowskiej-Holcerowej (1932-). Miał dwóch synów: Macieja, szermierza i Łukasza, konserwatora zabytków.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Sławomir Florjan: Wspomnienie o Zygmuncie Holcerze (1925–2004). „Wiadomości Botaniczne”. 55 (1/2), 2011. ISSN 0043-5090.
  • Teresa Małkowska-Holcerowa, Andrzej Skowroński: Zygmunt Holcer (10.11.1925 – 17.07.2004). „Mineralogia Polonica”. 37 (1), 2006. ISSN 0032-6267.